Tải bản đầy đủ - 0 (trang)
Bước 4: Xác định mục tiêu của chủ đề tích hợp:

Bước 4: Xác định mục tiêu của chủ đề tích hợp:

Tải bản đầy đủ - 0trang

- Năng lực thực nghiệm

+ Đặt được những câu hỏi về hiện tượng vật lí trong đời sống: tại sao xe

đạp khơng có acquy mà đèn xe vẫn sáng? Bộ phận giúp đèn xe có thể sáng được

là gì? Điamo xe đạp có nguyên tắc cấu tạo và hoạt động như thế nào?

+ Đưa ra được cách thức tìm ra câu trả lời cho các câu hỏi đã đặt ra.

+Tiến hành thực hiện các cách thức tìm câu trả lời bằng suy luận lí thuyết

(nghiên cứu cách thức làm xuất hiện dòng điện cảm ứng trong SGK) hoặc khảo

sát thực nghiệm (làm thí nghiệm với 4 trường hợp cụ thể)

+ Khái quát hóa rút ra kết luận từ kết quả thu được : có những cách nào để

tạo ra dòng điện cảm ứng? => dòng điện cảm ứng là gì? Hiện tượng cảm ứng

điện từ là gì?

+ Đánh giá độ tin cậy và kết quả thu được

 Bước 5: Xây dựng tiến trình hoạt động

A. Hoạt động khởi động (10 phút)

- Vấn đề thực tiễn: Xe đạp của chúng ta khơng có pin hoặc acquy, vậy bộ

phận nào đã làm cho đèn xe có thể phát sáng?

- Vận dụng: Nghiên cứu cấu tạo và hoạt động của điamo xe đạp để tạo ra

dòng điện thắp sáng đèn led (gồm 2 bộ phận chính: 1 nam châm và 1 cuộn dây

có thể quay quanh trục) => chế tạo mơ hình điamơ đơn giản

B. Hình thành kiến thức

1. Hoạt động 1: (10 phút)

* Mục tiêu: Tìm hiểu cách dùng nam châm vĩnh cửu để tạo ra dòng điện. Xác

định trong trường hợp nào thì nam châm vĩnh cửu có thể tạo ra dòng điện

*Hình thức tổ chức: hoạt động nhóm

*Phương tiện dạy học: bảng viết, máy chiếu, dụng cụ thí nghiệm (cuộn dây dẫn,

đèn led, nam châm vĩnh cửu)

Hoạt động của GV

- Chia nhóm HS, giao nhiệm vụ:



Hoạt động của HS

- Nhận nhiệm vụ và tiến hành

20



1. Nghiên cứu SGK và tài liệu; tìm - Sử dụng cuộn dây có nối với bóng

hiểu phương án tiến hành thí nghiệm đèn, thay đổi vị trí của nam châm và

tạo ra dòng điện bằng nam châm vĩnh cuộn dây để tạo ra dòng điện

cửu; có những cách nào để tạo ra dòng + Có 4 cách để tạo ra dòng điện cảm

điện cảm ứng?



ứng: đưa nam châm lại gần hoặc ra xa

cuộn dây, để nam châm đứng yên và

cuộn dây chuyển động



2. Lựa chọn dụng cụ thí nghiệm



+ Cuộn dây dẫn

+ Đèn led; nam châm vĩnh cửu

- Đại diện nhóm nêu kết quả



3. Tiến hành thí nghiệm và quan sát, - NX: dòng điện xuất hiện trong cuộn

ghi lại kết quả và trả lời câu hỏi: dòng dây dẫn kín khi ta đưa 1 cực của nam

điện cảm ứng xuất hiện khi nào?



châm lại gần hay ra xa một đầu cuộn

dây và ngược lại.



2. Hoạt động 2: (10 phút)

*Mục tiêu: Tìm hiểu cách dùng nam châm điện để tạo ra dòng điện. Xác định

trong trường hợp nào thì nam châm điện có thể tạo ra dòng điện

*Hình thức tổ chức: hoạt động nhóm

*Phương tiện dạy học: bảng viết, máy chiếu, dụng cụ thí nghiệm



Hoạt động của GV

Chia nhóm HS, giao nhiệm vụ:



Hoạt động của HS

Nhận nhiệm vụ và tiến hành



1. Nghiên cứu SGK và tài liệu; tìm - sử dụng cuộn dây có nối với bóng

hiểu phương án tiến hành thí nghiệm đèn, đóng ngắt mạch của nam châm

tạo ra dòng điện bằng nam châm điện



điện và quan sát hiện tượng



2. Lựa chọn dụng cụ thí nghiệm



+ Cuộn dây dẫn

+ Đèn led

+ Nam châm điện



3. Tiến hành thí nghiệm: Lưu ý với HS - Tiến hành thí nghiệm, quan sát hiện

đặt lõi sắt của NC điện vào sâu trong tượng

lòng của cuộn dây

21



- Qua quan sát thí nghiệm, trả lời câu - NX: dòng điện xuất hiện ở cuộn dây

hỏi: khi đóng mạch (hay ngắt mạch dẫn kín trong thời gian đóng và ngắt

điện) thì dòng điện có cường độ thay mạch của nam châm điện, nghĩa là

đổi như thế nào? Từ trường của nam trong thời gian dòng điện của nam

châm điện thay đổi ra sao?



châm điện biến thiên



3. Hoạt động luyện tập (15 phút)

*Mục tiêu: Vận dụng kiến thức khoa học thực tế và kiến thức đã học về hiện

tượng cảm ứng điện từ để trả lời các câu hỏi khoa học, giải các bài tập liên quan.

*Hình thức tổ chức: Tổ chức trò chơi

*Phương tiện dạy học: bảng viết, máy chiếu, bảng phụ



Hoạt động của GV

Hoạt động của HS

- Đưa ra các câu hỏi trắc nghiệm khoa - Tham gia trò chơi và trả lời các câu

học vui, bài tập liên quan đến dòng hỏi

điện cảm ứng và hiện tượng cảm ứng

điện từ (gói câu hỏi trắc nghiệm và bài

tập ở phần phụ lục)

- Hình thức: tổ chức trò chơi

- Chia lớp làm 4 đội, 2 vòng thi:

+Vòng 1: Phần thi tiếp sức (gói câu hỏi

trắc nghiệm khoa học vui)

4 đội xếp thành 4 hàng, lần lượt từng

thành viên đại diện cho đội tham gia

thi. Sau khi GV đưa ra câu hỏi, các đội

giơ cờ giành quyền trả lời, trả lời đúng

sẽ giành được 1 ngôi sao. Qua 10 lượt

chơi, đội nào giành được nhiều sao

nhất sẽ là đội chiến thắng

+Vòng 2: Phần thi đồng đội

Trên bảng phụ của GV là các khái

niệm chưa hồn chỉnh, các từ còn thiếu

22



ở các ô trống được treo trên 4 cái cây,

các thành viên trong các đội tìm từ

thích hợp để dán vào ơ trống. Đội nào

hồn thành nhanh và chính xác nhất sẽ

là đội chiến thắng

5. Hoạt động vận dụng: (120 phút)

*Mục tiêu: Tạo cơ hội để HS vận dụng những kiến thức đã học vào giải quyết

các vấn đề thực tiễn, qua đó thấy được tầm quan trọng của vật lí trong đời sống

hàng ngày và thêm u thích mơn vật lí.

*Hình thức: tổ chức dạy học dự án

* Tên dự án: “Đường hầm và sự an toàn của chúng ta”



23



Sơ đồ ý tưởng của dự án:

Khi lưu thông trong hầm với điều kiện chiếu sáng không đảm bảo, các phương tiện giao

thơng thường gặp phải nhiều khó khăn, dễ gây ách tắc hoặc tai nạn giao thông, vậy để

đảm bảo an tồn giao thơng trong đường hầm cần dùng biện pháp nào?



Cần có hệ thống cung cấp điện thắp sáng đường

hầm

- Nghiên cứu đặc điểm cấu tạo của đường hầm

- Nghiên cứu cấu tạo và nguyên tắc hoạt động của máy phát điện chạy

từ gió

- Tìm hiểu, thu thập thơng tin về hệ thống máy phát điện chạy từ gió

 Trong đường hầm cần có 1 hệ thống chiếu sáng

để đảm bảo an tồn giao thơng, khi gặp sự cố

mất điện cần có 1 hệ thống phát điện thay thế

tạm thời

 Máy phát điện hoạt động trên hiện tượng cảm

ứng điện từ. tua bin của máy phát điện được

gắn với cánh quạt trên lỗ thơng gió của đường

hầm

 Bố trí máy biến áp để biến đổi điện áp của máy

phát điện, cung cấp điện cho hệ thống chiếu

sáng trong hầm



Bằng việc thu thập thông tin thực tế, vận dụng kiến thức đã học HS thiết kế mơ hình

máy phát điện chạy bằng sức gió, cung cấp điện cho hệ thống chiếu sáng trong hầm,

đảm bảo an tồn giao thơng cho các phương tiện lưu thơng.



24



Tiến trình hoạt động cụ thể:

Đặt vấn đề: Khi lưu thông trong hầm với điều kiện chiếu sáng không

đảm bảo, các phương tiện giao thông thường gặp phải nhiều khó khăn, dễ gây

ách tắc hoặc tai nạn giao thơng, vậy để đảm bảo an tồn giao thơng trong đường

hầm cần dùng biện pháp nào?

HS đề xuất:

- Cần có 1 hệ thống cung cấp điện để thắp sáng hầm

- GV Cung cấp thông tin về hệ thống chiếu sáng của hầm: Hầm Hải Vân

được chiếu sáng bởi 3.140 bóng đèn cao áp có cơng suất trung bình 1kW, giá

tiền 1kWh (1 số điện) khoảng 1250 đồng, tổng số tiền đã tiêu thụ điện năng cho

chiếu sáng đường hầm bình qn một năm là 28 tỷ đồng => Có thể thiết kế 1 hệ

thống đèn chiếu sáng chạy bằng sức gió để tiết kiệm chi phí hoặc làm hệ thống

điện dự phòng.

Giao nhiệm vụ cho HS:

1. Nghiên cứu đặc điểm của đường hầm: hệ thống thơng gió, đặc điểm về

khơng khí, nhiệt độ bên trong đường hầm, …

2. Dựa trên những đặc điểm của đường hầm, đề xuất phương án chế tạo

máy phát điện (máy phát điện từ sức gió)

3. Nghiên cứu cấu tạo, nguyên tắc hoạt động của máy phát điện chạy bằng

sức gió.

4. Thu thập thơng tin, tìm hiểu về hệ thống phát điện chạy bằng sức gió:

cánh quạt, tubin,...

5. Thiết kế mơ hình hệ thống máy phát điện chạy bằng sức gió trong hầm.

Trong q trình thực hiện dự án, giáo viên có thể hỗ trợ, giúp đỡ các nhóm hồn

thành nhiệm vụ của mình

 Bước 6: Xây dựng nguồn tài liệu bổ trợ, các phương tiện kĩ thuật cho

HS thực hiện chủ đề tích hợp

- Tài liệu bổ trợ (phụ lục)

- Thiết bị dạy học:

+ Máy tính

+ Máy chiếu

+ Dụng cụ thí nghiệm: Một điamơ xe đạp có lắp bóng đèn; một điamơ xe

đạp đã bóc một phần vỏ ngồi đủ nhìn thấy nam châm và cuộn dây ở trong. Một

25



biến thế nguồn (3V), một cuộn dây có gắn bóng đèn Led, một thanh nam châm

thẳng có trục quay vng góc với thanh, một nam châm điện

+ Phiếu học tập số 1,2

 Bước 7: Xây dựng tiêu chí đánh giá và đề xuất cải tiến cho phù hợp:

- Tiêu chí đánh giá sự phát triển năng lực thực nghiệm cho HS: thông qua bảng

đánh giá năng lực thực nghiệm (đã trình bày ở chương 1)

- Đề xuất cải tiến: Dựa trên quan sát trong quá trình tổ chức dạy học để thay đổi

cách phân chia vị trí, số lượng HS trong các nhóm sao cho thuận lợi nhất để tiến

hành thí nghiệm, tiến hành làm các mơ hình thí nghiệm bổ sung nếu cần.



KẾT LUẬN CHƯƠNG 2

Vận dụng quan điểm giáo dục tích hợp, trong chương này tơi trình bày quy

trình thiết kế chủ đề tích hợp nhằm phát triển năng lực thực nghiệm của HS.

Tiến hành phân tích nội dung kiến thức, nghiên cứu thực trạng giảng dạy,

xây dựng tiến trình dạy học chủ đề hiện tượng cảm ứng điện từ và ứng dụng

thuộc phần điện từ học chương trình vật lí THCS, thu hút HS vào hoạt động tích

cực, chủ động tìm tòi giải quyết vấn đề, tiến hành được các thí nghiệm khảo sát

và kiểm chứng, nâng cao năng lực thực nghiệm của HS.

26



27



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Bước 4: Xác định mục tiêu của chủ đề tích hợp:

Tải bản đầy đủ ngay(0 tr)

×