Tải bản đầy đủ - 0 (trang)
Nguyên nhân ung thư biểu mô khoang miệng chưa được biết rõ, tuy nhiên có rất nhiều yếu tố được coi là yếu tố nguy cơ của ung thư biểu mô khoang miệng.

Nguyên nhân ung thư biểu mô khoang miệng chưa được biết rõ, tuy nhiên có rất nhiều yếu tố được coi là yếu tố nguy cơ của ung thư biểu mô khoang miệng.

Tải bản đầy đủ - 0trang

20



có nguy còn tăng cao trong tương lai. Hút thuốc lá khơng chỉ có hại cho

sức khỏe, mà còn là một trong những yếu tố nguy cơ cao đối với ung

thư đường hơ hấp và tiêu hóa trên. Theo thống kê tại bệnh viện K,

97,5% bệnh nhân nam ung thư đường hơ hấp trên có hút thuốc, còn tỷ

lệ bệnh nhân nam hút thuốc tại trung tâm ung bướu thành phố Hồ Chí

Minh là 91,3%, trong đó tỷ lệ bệnh nhân ung thư vùng đầu cổ có hút

thuốc là 86,3%, đặc biệt theo Nguyễn Văn Vi và Huỳnh Anh Lan, tỷ lệ

bệnh nhân nam ung thư biểu mô khoang miệng có hút thuốc là 92,4%.

Thời gian, tần suất hút thuốc cũng liên quan mật thiết với ung thư

biểu mô khoang miệng. Theo Nguyễn Bá Đức và Phạm Hoàng Anh,

những người hút thuốc từ 1-19 năm có nguy cơ mắc ung thư đường hô

hấp trên cao gấp 4,2 lần những người không hút, nếu hút từ 40 năm

trở lên, nguy cơ này tăng lên 10 lần. Theo nghiên cứu của Gehanno cho

thấy hút 15 điếu/ ngày kéo dài 20 năm nguy cơ mắc cao gấp 5 lần so

với người không hút thuốc và thường gặp ở nam giới. Nguyễn Văn Vi

và cộng sự cho thấy nguy cơ mắc ung thư lưỡi do hút thuốc lá đứng

thứ 3 sau ung thư môi, niêm mạc má. Theo Ngơ Đồng Khanh (2000),

hút thuốc có liên quan tới tổn thương ung thư và tiền ung thư khoang

miệng. Người hút thuốc dưới 5 điếu/ngày có nguy cơ tổn thương tiền

ung thư và ung thư cao hơn gấp 2 lần so với người không hút thuốc.

Trong trường hợp hút thuốc từ 6 đến 20 điếu/ngày, nguy cơ này lăng

lên gấp 4 lần

1.3.2.2. Rượu

Chỉ có dưới 3% số bệnh nhân ung thư đường hơ hấp và tiêu hóa trên

khơng uống rượu. Rượu và thuốc lá có tác dụng hiệp đồng. Một yếu tố đơn

độc có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh lên 2 - 3 lần nhưng khi kết hợp lại

chúng có thể tăng 15 lần [16]. Cơ chế gây ung thư của rượu chưa rõ



21



ràng, tuy nhiên có các giả thuyết cho rằng:

Rượu có chứa các chất sinh ung thư.

Rựợu có vai trò hồ tan các chất sinh ung thư, nhất là các chất sinh

ung thư có trong thuốc lá.

Rượu có vai trò kích thích tại chỗ.

Rượu làm mất khả năng sửa chữa ADN sau tiếp xúc với nitrosamin.

Sự thay đổi hoạt động của các tế bào gan khi uống rượu (gan sản

xuất ra men thúc đẩy sự chuyển các tiền chất sinh ung thư thành chất sinh

ung thư).

Ngồi ra, tình trạng suy dinh dưỡng kém ở người nghiện rượu cũng

là yếu tố nguy cơ.

Nguy cơ ung thư tăng phụ thuộc vào số lượng và thời gian uống

rượu. Ở Việt Nam, theo thống kê của Phạm Hồng Anh, tỷ lệ nam mắc ung

thư biểu mơ khoang miệng có uống rượu là 76,4%.

1.3.2.3. Ăn trầu

Nhiều nghiên cứu bệnh chứng và thuần tập đã khẳng định mối liên

quan giữa ăn trầu và UTBM khoang miệng. Theo Gupta, nhai trầu là yếu tố

quan trọng nhất ảnh hưởng tới tỷ lệ mắc cao của UTBM khoang miệng ở

Ấn Độ và một số nước Đông Nam Á [28], [29].



1.3.2.4. Các tổn thương tiền ung thư

Các tổn thương tiền ung thư thường gặp trong ung thư biểu mô

khoang miệng là bạch sản, hồng sản và xơ hoá dưới niêm mạc. Các tổn

thương này chưa phải là ung thư song có nguy cơ chuyển thành ung thư khi



22



có các tác nhân sinh ung thư tác động vào [17].

Bạch sản được đặc trưng bởi quá sản sừng và thường liên quan với tăng

sản biểu mơ. Trong trường hợp khơng có loạn sản, tỷ lệ biến đổi ác tính ít

khoảng 5%. Biểu hiện là các tổn thương thành đám, màu trắng nhạt, ranh giới

rõ hoặc không rõ, không mất đi khi gạt, gồm tổn thương dạng phẳng, dạng

sùi, dạng mụn cơm và dạng nứt kẽ. Thường nằm ở niêm mạc má, sàn miệng.

Hồng sản được đặc trưng bởi các mảng màu đỏ trên bề mặt ranh giới

với niêm mạc bình thường. Thường được kết hợp với loạn sản biểu mơ và

có liên quan với ung thư biểu mô tại chỗ hoặc ung thư xâm lấn lên đến

40% các trường hợp.

Loạn sản có đặc điểm mơ bệnh học là sự hiện diện của phân bào

nguyên nhiễm và hạt nhân nổi. Sự tham gia dày toàn bộ niêm mạc thường

được gọi là ung thư biểu mô tại chỗ. Loạn sản gắn liền với tiến triển đến

ung thư xâm lấn từ 15 - 30% các trường hợp.

1.3.2.5. Các yếu tố nguy cơ khác

Có quan điểm cho rằng nấm Candidas Ablicans tạo ra chất NNitrobenzyl-Methylamin, là một chất sinh ung thư. Giang mai mạn tính

cũng bị nghi ngờ có liên quan đến ung thư biểu mô khoang miệng. Bên

cạnh đó, một số loại virus có thể liên quan đến UTBM khoang miệng như

virus Herpes Simplex Virus 1 (HSV). Đặc biệt virus gây u nhú ở người

(Human Papilloma Virus – HPVs) hiện nay được xác định là một trong

những nguyên nhân chính gây biến đổi niêm mạc miệng gây ung thư. Tuy

nhiên trong khuân khổ đề tài này do không đủ điều kiện xác định tình trạng

nhiễm HPV hay khơng nên chúng tôi để dành cho một nghiên cứu khác.



23



Thiếu vitamin A và/hoặc β - caroten là yếu tố nguy cơ gây UTBM

khoang miệng. Ngoài ra, hội chứng Plummer – Vinson (thiếu sắt) cũng có

liên quan đến UTBM khoang miệng.

Tình trạng vệ sinh răng miệng kém, răng sắc nhọn, mang hàm giả

khơng thích hợp, kích thích mạn tính niêm mạc miệng, các vấn đề về dinh

dưỡng, tiếp xúc với các tia xạ, bức xạ mặt trời ..... là các yếu tố nguy cơ của

ung thư biểu mô khoang miệng [16], [17], [18], [30].

1.4. CHẨN ĐỐN

Chẩn đốn xác định ung thư biểu mô khoang miệng: dựa vào khai

thác tiền sử, phát hiện yếu tố nguy cơ, thăm khám lâm sàng và tiến hành

các thăm dò cận lâm sàng.

1.4.1. Lâm sàng

Mỗi khối u ác tính vùng khoang miệng đều có các triệu chứng lâm

sàng đặc trưng cho từng vị trí riêng biệt nhưng nhìn chung thường có các

triệu chứng sau:

1.4.1.1. Triệu chứng cơ năng

Hoàn cảnh phát hiện: biểu hiện phong phú, thường ở giai đoạn muộn.

Cảm giác đau rát ở môi hoặc ở trong miệng, nơi có tổn thương. Đối

với ung thư mơi, có thể có cảm giác tê cóng vùng cằm do tổn thương lan

tràn theo nhánh cằm của dây thần kinh VII.

Sưng, phồng hoặc loét ở môi hoặc trong miệng.

Xuất hiện các mảng cứng, mảng trắng hoặc mảng đỏ trong miệng,

điều trị nội khoa kéo dài không đỡ.

Cảm giác vướng hoặc có vật lạ ở trong miệng. Đây là triệu chứng

tương đối sớm.



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Nguyên nhân ung thư biểu mô khoang miệng chưa được biết rõ, tuy nhiên có rất nhiều yếu tố được coi là yếu tố nguy cơ của ung thư biểu mô khoang miệng.

Tải bản đầy đủ ngay(0 tr)

×