Tải bản đầy đủ - 0 (trang)
CHƯƠNG 2: TÍCH HỢP GIÁO DỤC MÔI TRƯỜNG ĐỊA PHƯƠNG TRONG DẠY HỌC MÔN TỰ NHIÊN –XÃ HỘI LỚP 2 TẠI XÃ NẬM BAN, HUYỆN NẬM NHÙN, TỈNH LAI CHÂU

CHƯƠNG 2: TÍCH HỢP GIÁO DỤC MÔI TRƯỜNG ĐỊA PHƯƠNG TRONG DẠY HỌC MÔN TỰ NHIÊN –XÃ HỘI LỚP 2 TẠI XÃ NẬM BAN, HUYỆN NẬM NHÙN, TỈNH LAI CHÂU

Tải bản đầy đủ - 0trang

2. Tích hợp giáo dục môi trường địa phương trong dạy học môn tư nhiên –

xã hội lớp 2 cho học sinh tiểu học

2.1. Những nội dung giáo dục môi trường môn tự nhiên – xã hội lớp 2 xã

Nậm Ban, huyện Nậm Nhùn, tỉnh Lai Châu

Nội dung kiến thức trong môn Tư nhiên – Xã hội lớp 2: Chương trình mơn

Tự nhiên và xã hội lớp 2 được cấu trúc thành 3 chủ đề:

- Chủ đề "Con người và sức khỏe": Giúp học sinh nhận biết được các bộ phận

bên ngồi của cơ thể, vai trò của các giác quan, các hệ cơ quan trong cơ thể và những

ảnh hưởng của môi trường tới sức khỏe con người...

- Chủ đề "Xã hội": Giúp học sinh nhận biết được các thành viên cũng như các

hoạt động trong gia đình, trường học, quê hương và các mối quan hệ với cuộc sống

xung quanh...

- Chủ đề "Tự nhiên": Giúp cho học sinh biết được đặc điểm, lợi ích các lồi thực

vật, động vật gần gũi cũng như các điều kiện sống và mối quan hệ của chúng...

Nội dung GDMT cần giáo dục tích hợp trong môn TN –XH lớp 2: nội dung

giáo dục cần khắc phục được thực trạng giáo dục môi trường địa phương đã đề cập tại

chương 1. Các nội dung GDMT cần tích hợp gồm các chủ đề “Con người và sức

khỏe”, “Xã hội” và “Tự nhiên”. Mỗi chủ đề nói trên đều có thể tích hợp nội dung giáo

dục môi trường một cách thuận lợi.

- Chủ đề "Con người và sức khỏe": Dựa vào kiến thức trong chủ đề, giáo viên

hình thành cho học sinh có ý thức và thói quen giữ gìn vệ sinh mơi trường xung

quanh...

- Chủ đề "Xã hội": Dựa vào kiến thức trong chủ đề, giáo viên hình thành cho học

sinh thái độ tơn trọng, lòng thương u và có trách nhiệm giữ gìn môi trường sạch đẹp

trong cộng đồng...

- Chủ đề "Tự nhiên": Dựa vào kiến thức trong chủ đề, giáo viên hình thành cho

học sinh ý thức thân thiện với môi trường và biết cách bảo vệ chúng...

- Dựa trên phân phối chương trình TN –XH lớp 2 (Theo cơng văn số

9832/BGD&ĐT-GDTH ngày 01/09/2006 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo). Tôi

đã đề ra một số hoạt động lồng ghép GDMT địa phương trong dạy học môn TN – XH lớp 2

cho học sinh tiểu học xã Nậm Ban, huyện Nậm Nhùn, tỉnh Lai Châu.



Tuần



Tên bài học



1



Cơ quan vận động: bộ xương và hệ cơ



2



Làm gì để xương và cơ phát triển tốt?



Hoạt động lồng ghép

- Liên hệ thực tiễn về địa hình đồi

núi của địa phương - xã Nậm Ban

làm ảnh hưởng tới cơ quan vận

động của con người.

- Tổ chức hoạt động cắm trại, hoặc

leo núi.

12



3



Gia đình và môi trường



4



Giữ sạch môi trường xung quanh nhà ở



5



Thực hành: Giữ trường học sạch , đẹp



6



Đường giao thông



7



Cuộc sống xung quanh



8



Cuộc sống xung quanh (tt)



9



Ôn tập : Xã hội



10



Cây sống ở đâu?



11



Một số loài cây sống trên cạn



12



Một số loài cây sống dưới nước



13

14



Loài vật sống ở đâu?

Một số loài vật sống trên cạn



15



Một số loài vật sống dưới nước



16



Nhận biết cây cối và con vật



17



Mặt trời và phương hướng



18



Mặt trăng và các vì sao



19



Ơn tập: tự nhiên



- Liên hệ thực tiễn với mơi trường

giáo dục gia đình của đồng bào các

dân tộc trên địa phương.

- Tổ chức hoạt động thu dọn vệ sinh

trường lớp, đường phố, khu di

tích…

- Tổ chức chăm sóc bồn hoa, cây

cảnh….

- Liên hệ thực tiễn về địa hình của

hụn, từ đó làm rõ mối liên hệ với

các bài học về tham gia giao thông

cho phù hợp với địa hình địa

phương.

- Tổ chức hoạt động tìm hiểu về các

trò chơi dân gian của một số các

dân tộc cư trú trên địa bàn xã



- Tổ chức hoạt động quan sát một

số thực vật có trên địa bàn xã

- Liên hệ thực tiễn một số lồi cây

có độc trên địa bàn huyện.

- Liên hệ thực tiễn một số loài cây

ăn quả, quả dại… ở xã Nậm Ban.

- Tổ chức quan sát mặt trời

+ Mặt trời mọc

+ Mặt trời lặn

+ Quan sát hiện tượng Nhật thực

+ Sưu tầm một số tranh ảnh về tự

nhiên



13



2.2. Một số kế hoạch bài học tích hợp GDMT địa phương trong dạy học

Quy trình xây dưng kế hoạch dạy học có tích hợp nợi dung GDMTĐP vào

dạy học môn tư nhiên – xã hội 2:

Căn cứ vào các nguyên tắc tích hợp nội dung GDMT ở phần 1 ta có quy trình

xây dựng kế hoạch dạy học có tích hợp nội dung GDMTĐP trong dạy học môn tự

nhiên – xã hội lớp 2 gồm các bước như sau:

Bước 1: Nghiên cứu sách giáo khoa và sách GV để xác định loại bài và khả

năng đưa nội dung GDMT vào bài học.

Bước 2: Xác định nội dung của bài học xem những nội dung GDMT nào đã

được tích hợp vào bài học, những nội dung nào cần tích hợp thêm trong quá trình dạy

học.

Bước 3: Xác định mục tiêu bài học, trong đó xác định rõ các mục tiêu về kiến

thức, kỹ năng, thái độ cần đạt được của bài học chính và mối liên hệ với mục tiêu về

kiến thức, kỹ năng, thái độ cần đạt của GDMT.

Bước 4: Xác định, chuẩn bị các phương tiện và tài liệu dạy học hỗ trợ cho quá

trình dạy học các mơn học và GDMT.

Bước 5: Xác định phương pháp dạy học tích hợp, lồng ghép hay liên hệ với

GDMT cho từng nội dung cụ thể của bài học

Bước 6: Thiết kế kế hoạch bài học thể hiện phương pháp GDMT trong quá trình

dạy học mơn học.

Mợt số bài được lưa chọn để tích hợp GDMT:

Qua nghiên cứu nội dung SGK môn TN – XH lớp 2, tơi thấy rằng nhiều nội

dung bài học có khả năng tích hợp giáo dục mơi trường cho học sinh rất lớn. Ở đây, tôi

chỉ chọn một số bài tiêu biểu cho mỗi lớp như:

- Bài 06: Tiêu hóa thức ăn

- Bài 29: Một số loài vật sống dưới nước

Trên đây chỉ là một số bài tiêu biểu cho việc tích hợp GDMT ở mơn TN – XH

lớp 2. Ngồi ra, còn có rất nhiều bài có khả năng tích hợp GDMT khác nhau. Do đó,

khi lập kế hoạch dạy học cho từng bài ở mỗi lớp, GV cần có sự nghiên cứu chuẩn bị

cho từng nội dung bài giảng phù hợp, để rút ra các kiến thức cần GDMT cho học

sinh. Cần lưu ý, GV không nên quá đi sâu vào vấn đề tích hợp làm ảnh hưởng đến thời

gian tiết dạy và nội dung bài học…

Ví dụ : Bài 6: Tiêu hóa thức ăn

Nội dung bài này giúp cho học sinh hiểu sơ lược về: Sự biến đổi thức ăn ở

khoang miệng, dạ dày, ruột non, ruột già. Qua đó, giúp cho học sinh có ý thức: Ăn

chậm, nhai kĩ; không nô đùa khi ăn no; không nhịn đi đại tiện...



14



Dựa vào phần kết luận ở hoạt động 2 (SGV), GV bổ sung thêm để tích hợp GDMTĐP

cho các em như sau: "Chúng ta phải đi đại tiện đúng nơi quy định, khơng đi bừa

bãi ..." và có thể hỏi thêm:" Tại sao chúng ta không nên đi đại tiện bừa bãi...". Tùy

theo trình độ của học sinh, GV có thể hỏi bằng nhiều câu hỏi khác nhau... Qua đó sẽ

giúp cho các em ý thức được rằng: Đi đại tiện bừa bãi sẽ làm nhiễm bẩn môi trường,

ảnh hưởng đến sức khỏe trong cộng đồng...GV mở rộng phạm vi liên hệ tới một số hộ

dân trong xã vẫn chưa có nhà vệ sinh, còn ni nhốt vật ni, gia súc, gia cầm dưới

gầm nhà gây ảnh hưởng tới môi trường tại xã Nậm Ban.

- Bài 29: Một số loài vật sống dưới nước

Nội dung bài này giúp cho học sinh biết được một số loài vật sống ở nước ngọt,

nước mặn... Sau khi cho học sinh kể tên và nêu lợi ích của một số con vật trong SGK.

GV đưa ra câu hỏi để tích hợp GDMT địa phương cho các em như: “Chúng ta phải

làm gì để các con vật sống dưới nước (cá, cua...) không bị dịch bệnh? (gợi ý: không

vứt rác thải, chất độc hại…vào mơi trường sống của nó). Như vậy, qua câu hỏi trên sẽ

giúp cho các em có ý thức rằng: chúng ta muốn có cá, cua... để ăn hằng ngày mà

khơng sợ mắc bệnh, thì phải bảo vệ mơi trường sống của nó (nước) trong sạch…

Phương pháp tích hợp cho mợt số bài đã chọn:

Phương pháp điều tra : Ví dụ: Bài “ Nhận biết cây cối và con vật”. Chia lớp

thành 4 nhóm để tiến hành điều tra. Việc điều tra được thực hiện trước bài học, mỗi

nhóm có 5 HS

+ Nhóm 1: Điều tra một số lồi cây trên địa bàn xã Nậm Ban

+ Nhóm 2: Điều tra một số lồi cây có trong vườn trường Tiểu học Nậm Ban

+ Nhóm 3: Điều tra một số lồi vật trên địa bàn xã Nậm Ban

+ Nhóm 4: Điều tra một số con vật có trong vườn trường Tiểu học Nậm Ban

(nếu có có thể sưu tầm thêm tranh ảnh, video...)

Phương pháp trưc quan: Ví dụ: Bài “Một số lồi vật sống dưới nước”: GV tổ

chức cho HS quan sát những hình ảnh trên máy chiếu, ti vi về tình hình phá rừng trên

thế giới và xã Ma Ly Chải.

Phương pháp khai thác trải nghiệm thưc tế: Ví dụ: Bài “ Mặt trời và phương

hướng”. GV tổ chức cho HS quan sát thực tế mặt trời và hướng dẫn HS xác định

phương hướng trong điều kiện thực tế.

Phương pháp thảo luận nhóm

Là phương pháp, trong đó GV tổ chức đối thoại giữa HS và GV hoặc giữa HS

và HS .

Ví dụ: Bài “ Một số loài cây sống trên cạn”

Phương pháp nêu gương

Ví dụ: Bài “ An tồn khi đi các phương tiện giao thông” GV nêu gương những

bạn tham gia giao thông đúng luật, tuyên dương những hành động đúng và phê bình

một số hành vi tham gia giao thơng chưa đúng.

15



Phương pháp đóng vai :Ví dụ: “ An tồn khi đi các phương tiện giao thơng”

GV đưa ra tình huống về an tồn giao thơng để HS đóng vai xử lý các tình huống GV

đưa ra.

Hình thức tổ chức dạy học: Sử dụng các hình thức dạy học linh hoạt và phù

hợp với nội dung bài học trong phân phối chương trình TN – XH lớp 2:dạy học cả lớp,

dạy học theo nhóm, cá nhân, dạy học ngồi thiên nhiên. Các hình thức dạy học cần phù

hợp với tình hình thực tế của xã Nậm Ban.

KẾT LUẬN CHƯƠNG 2

Thơng qua kết quả khảo sát với HS lớp 2 và GV trên địa bàn xã Nậm Ban huyện

Nậm Nhùn – Lai Châu tôi nhận thấy:

- Phương pháp GDMT địa phương còn nghèo nàn do chưa được quan tâm, đầu

tư của GV cũng như nhà trường.

- Các nội dung đề xuất tích hợp phù hợp với thực trạng mơi trường và giáo dục

môi trường tại xã Nậm Ban.



16



CHƯƠNG 3: THỬ NGHIỆM SƯ PHẠM

1. Nội dung thử nghiệm

1.1. Tổ chức thực nghiệm sư phạm

Mục đích thưc nghiệm: Tích hợp GDMT địa phương thông qua môn TN – XH

lớp 2 cho HS Tiểu học xã Nậm Ban, huyện Nậm Nhùn, tỉnh Lai Châu

Nội dung thưc nghiệm: GDMT địa phương xã Nậm Ban huyện Nậm Nhùn –

Lai Châu vào bài học: “ Cây sống ở đâu?” và “ Loài vật sống ở đâu?”

Tổ chức thưc nghiệm

Thời gian thực nghiệm: từ tuần 24 đến tuần 30 năm học 2018 - 2019

Địa bàn thực nghiệm: Trường Tiểu học Nậm Ban, xã Nậm Nhùn, tỉnh Lai Châu

Đối tượng thực nghiệm : HS lớp 2A và lớp 2B trường Tiểu học Nậm Ban

huyện Nậm Nhùn, tỉnh Lai Châu. Số lượng HS tham gia thực nghiệm :

- Lớp thực nghiệm: 20 HS – Lớp 2A tại Trường Tiểu học Nậm Ban, huyện Nậm

Nhùn, tỉnh Lai Châu

- Lớp đối chứng : 20 HS – Lớp 2B tại Trường Tiểu học Nậm Ban, huyện Nậm

Nhùn, tỉnh Lai Châu

Phương pháp tiến hành thực nghiệm

- Chúng tôi lập 2 kế hoạch bài học cụ thể. Sau đó phối hợp với giáo viên chủ

nhiệm lớp 2A - lớp thực nghiệm về cách thức tổ chức dạy học và những nội dung của

hai bài dạy thực nghiệm sau đó nhờ họ tiến hành thực nghiệm. Từ đó, cùng GV chủ

nhiệm đánh giá kết quả học tập của HS tại Trường Tiểu học Nậm Ban, tỉnh Lai Châu

Phương pháp đánh giá

- Tiến hành 2 bài kiểm tra (cùng một đề) trước và sau khi dạy thực nghiệm để

kiểm tra sự tiến bộ của HS sau khi được tham gia học tập.

- Dùng thang điểm 10 để đánh giá kiến thức, kỹ năng, thái độ của HS.

- Cách xếp loại : Loại giỏi (9-10 điểm), Loại Khá (7-8 điểm), loại Trung Bình

(5-6 điểm), loại yếu (dưới 5 điểm). Cách chấm điểm cụ thể như sau:

+ Câu 1: Kiểm tra kiến thức: 10 điểm. (Chọn mỗi ý được 2,5 điểm)

+ Câu 2,3: Kiểm tra kỹ năng: 10 điểm

 Câu 2: Chọn ý d được 4 điểm, chọn các ý a,b,c được mỗi ý 2 điểm

 Câu 3: Mỗi ý HS viết được 1-2 tên loài vật sẽ được 2,5 điểm

+ Câu 4: Kiểm tra thái độ: 10 điểm. Chọn ý a ,b mỗi ý 1 điểm. Chọn ý c được 5

điểm, chọn ý d và viết được mỗi ý kiến riêng là 1 điểm.

- Đối chiếu so sánh kết quả trên 3 mặt kiến thức, kỹ năng , thái độ của lớp 2A và

2B tại Trường Tiểu học Nậm Ban – Nậm Nhùn – Lai Châu.



17



1.2. Đánh giá kết quả thực nghiệm

1.2.1. Đánh giá kết quả kết quả trước thực nghiệm

Mục đích: Nhằm xác định trình độ ban đầu của HS ở 2 lớp thực nghiệm và đối

chứng, sự tương quan giữa các trình độ đó.

Nội dung kiểm tra: Nội dung GDMT có liên quan đến vấn đề MT ở địa phương,

nội dung kiểm tra trên cả 3 mặt: Kiến thức, kỹ năng, thái độ.

Phương pháp đánh giá: Phân tích - so sánh, sử dụng toán thống kê để tính tỷ

lệ giỏi, khá, trung bình, yếu (cách cho điểm theo thang đánh giá) của từng lớp, tính giá

trị trung bình cộng của lớp đối chứng và lớp thực nghiệm.

Kết quả.

a. Kết quả kiểm tra kiến thức trước thực nghiệm (Bài kiểm tra phần phụ lục )

Bảng 1: Kết quả kiểm tra kiến thức trước thực nghiệm

Số

Điểm

Tần

số

kiểm

tra

cụ

thể

H

TB

S 10 9 8 7 6 5 4 3 2 1

cộng

Lớp 2A (Lớp thực nghiệm)

20 0 0 5 5 2 3 4 1 0 0 6,05%

Lớp 2B (Lớp đối chứng)

20 0 0 5 5 1 5 2 1 1 0 5,95 %

Qua kết quả kiểm tra thực nghiệm chúng tôi nhận thấy:

Số HS đạt điểm khá ở hai lớp chiếm 50% , số HS đạt điểm trung bình dao động

từ 25% (lớp thực nghiệm) đến 30% (lớp đối chứng). Điểm trung bình cộng của hai lớp

chỉ đạt trung bình khá dao động từ 5,95% (lớp đối chứng ) đến 6,05% (lớp thực

nghiệm). Kết quả kiểm tra kiến thức của hai lớp là trung bình và khá cao hơn nghiêng

về lớp thực nghiệm.

b. Kết quả kiểm tra kỹ năng trước thực nghiệm (Bài kiểm tra phần phụ lục)

Bảng 2: Kết quả kiểm tra kỹ năng trước thực nghiệm

Lớp



Số

Điểm

Tần

số

kiểm

tra

cụ

thể

H

TB

S 10 9 8 7 6 5 4 3 2 1

cộng

Lớp 2A (Lớp thực nghiệm)

20 0 0 4 3 5 4 3 1 0 0

5,9%

Lớp 2B (Lớp đối chứng)

20 0 0 3 6 4 4 2 1 0 0 6,05 %

Qua kết quả kiểm tra thực nghiệm chúng tôi nhận thấy kỹ năng của hai lớp đạt

loại trung bình. Điểm trung bình cộng của hai lớp chỉ đạt trung bình, dao động từ 5,9%

(lớp thực nghiệm) đến 6,05% (lớp đối chứng). Kết quả kiểm tra kỹ năng nghiêng về

lớp đối chứng.

c. Kết quả kiểm tra thái độ trước thực nghiệm

Bảng 3: Kết quả kiểm tra thái độ trước thực nghiệm

Lớp



18



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

CHƯƠNG 2: TÍCH HỢP GIÁO DỤC MÔI TRƯỜNG ĐỊA PHƯƠNG TRONG DẠY HỌC MÔN TỰ NHIÊN –XÃ HỘI LỚP 2 TẠI XÃ NẬM BAN, HUYỆN NẬM NHÙN, TỈNH LAI CHÂU

Tải bản đầy đủ ngay(0 tr)

×