Tải bản đầy đủ - 0 (trang)
II. Cơ sở lý thuyết về chức năng quản lý nhà nước về kinh tế. 4

II. Cơ sở lý thuyết về chức năng quản lý nhà nước về kinh tế. 4

Tải bản đầy đủ - 0trang

2



I. Lời mở đầu

Mỗi quốc gia trên thế giới đều có mơi trường kinh tế, chính trị và xã hội

khác nhau nên đối với mỗi nền kinh tế, nhà nước lại có một cách quản lý kinh tế

đặc thù. Muốn tìm hiểu mỗi quốc gia có cách quản lý kinh tế ra sao thì chúng ta

nên tìm hiểu qua chức năng quản lý nhà nước về kinh tế. Chức năng quản lý nhà

nước về kinh tế chính là những đặc trưng riêng có của quyền lực nhà nước trong

việc tác động có lựa chọn vào nền kinh tế trong từng giai đoạn.

Kinh tế thị trường là một chế độ kinh tế hay phương thức sản xuất có tính

lịch sử, nó là thành quả của văn minh nhân loại và được sử dụng nhằm phục vụ

cho sự phát triển và thịnh vượng chung của mọi quốc gia, dân tộc. Tuy nhiên, kinh

tế thị trường nếu để tự do phát triển nó cũng sẽ sinh ra rất nhiều những hạn chế

như: nền kinh tế dễ rơi vào tình trạng khủng hoảng, tình trạng độc quyền do cạnh

tranh thị trường tạo ra sẽ dần hạn chế các nguồn lực, hàng hóa cơng cộng không

được thị trường quan tâm, thông tin trên thị trường bất cân xứng, môi trường sinh

thái bị phá hủy, sự phân hóa giữa các tầng lớp xã hội ngày càng rõ đe doạ đến tính

ổn định của đất nước. Khắc phục những khiếm khuyết của thị trường nhất thiết

phải có sự can thiệp của nhà nước. Ngày nay, không một quốc gia nào sử dụng cơ

chế kinh tế thị trường mà khơng có sự quản lý, điều tiết của nhà nước bất luận đó

là nhà nước tư bản chủ nghĩa hay nhà nước Xã hội chủ nghĩa. Vai trò, chức năng

quản lý của nhà nước đối với sự phát triển kinh tế thị trường là một yêu cầu tất yếu

và nâng cao năng lực quản lý nhà nước là điều kiện vô cùng quan trọng để đạt

được những mục tiêu mong muốn trên cơ sở phát huy tối đa những mặt tích cực

của thị trường và hạn chế tối thiểu những tiêu cực sinh ra từ cơ chế thị trường. Mặt

khác, sự cần thiết phải thực hiện chức năng quản lý nhà nước về kinh tế còn xuất

phát từ bản thân nhà nước. Mọi Nhà nước sinh ra đều nhằm nắm giữ quyền lực

chính trị, quyền lực kinh tế để điều tiết mọi quan hệ kinh tế - xã hội để phục vụ cho

lợi ích của giai cấp cầm quyền. Để thực thi quyền lực, Nhà nước phải tiến hành



3



quản lý mọi lĩnh vực của xã hội, trong đó có lĩnh vực quản lý kinh tế đối với nền

kinh tế quốc dân để tác động thúc đẩy nền kinh tế phát triển đúng theo định hướng

mục tiêu của giai cấp cầm quyền, đối với nhà nước ta mục tiêu đó chính là “dân

giàu, nước mạnh, xã hội cơng bằng, dân chủ, văn minh”. Ngày nay, lực lượng sản

xuất phát triển, trình độ xã hội hóa sản xuất cao do cuộc cách mạng khoa học kỹ

thuật tạo ra, cho nên sự quản lý của Nhà nước về kinh tế càng cần thiết hơn.

Trong thời kỳ hiện nay, cảng tìm hiểu rõ về chức năng của quản lý nhà nước

về kinh tế, chúng ta sẽ tìm ra được nhiều phương pháp để giúp đất nước phát triển

bền vững, theo đúng con đường mà Đảng và Nhà nước đã lựa chọn. Chính vì vậy,

tôi sẽ đi sâu vào đề tài: “Các chức năng quản lý nhà nước về kinh tế. Lý luận và

thực tiễn”



4



II.

II.1.



Cơ sở lý thuyết về chức năng quản lý nhà nước về kinh tế.

Khái niệm chức năng quản lý nhà nước về kinh tế:



Về vai trò quản lý kinh tế của nhà nước, bản chất của Nhà nước ta là Nhà nước

của dân, do dân và vì dân nên với vai trò chủ thể quản lý của nền kinh tế, Nhà

nước phải thực thi quyền lực của nhân dân, bảo vệ lợi ích của quốc gia, lợi ích của

nhân dân đồng thời cũng là cơ quan đại diện cho nhân dân làm chủ sở hữu mọi tài

sản thuộc sở hữu tồn dân. Nhà nước xây dựng mơ hình kinh tế thị trường và vận

hành nền kinh tế bằng cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước, định hướng

xã hội chủ nghĩa. Hiện nay, vai trò quản lý nhà nước rất quan trọng thể hiện qua

các mặt như: Nhà nước phải tạo điều kiện thúc đẩy thị trường, đồng thời điều tiết

thị trường để nền kinh tế ổn định, phát triển; Nhà nước phải hạn chế khuyết tật của

cơ chế thị trường và khuyết điểm yếu kém của chính bộ máy Nhà nước; Nhà nước

phải vận hành nền kinh tế bằng cơ chế quản lý mới, định hướng xã hội chủ nghĩa,

phù hợp với bản chất Nhà nước ta.

Trong điều kiện hiện nay, để góp phần xác định đầy đủ khái niệm về chức năng

của nhà nước, cần tiếp cận phạm trù chức năng của nhà nước gắn liền với bản chất

và vai trò của Nhà nước đối với đời sống xã hội, đồng thời trong mối quan hệ chặt

chẽ với chức năng kinh tế, chức năng chính trị của Nhà nước. Như vậy, từ phạm

trù chức năng của nhà nước thể hiện vai trò của nhà nước đối với đời sống xã hội

có thể hình thành nên khái niệm chức năng kinh tế của Nhà nước như là một bộ

phận của khái niệm chức năng nhà nước, cũng như chức năng xã hội, chức năng

chính trị của Nhà nước. Từ đó có thể định nghĩa: “chức năng quản lý nhà nước về

kinh tế là hình thức biểu hiện phương hướng và giai đoạn tác động có chủ đích



5



của Nhà nước, là tập hợp những nhiệm vụ khác nhau mà Nhà nước phải tiến hành

trong quá trình quản lý kinh tế đất nước.”

2.2. Chức năng của quản lý nhà nước về kinh tế.

Chức năng quản lý nhà nước về kinh tế được hiểu là những nhiệm vụ tổng quát

mà nhà nước phải thực hiện để phát huy vai trò và hiệu lực của mình.

Các chức năng chính:

1. Định hướng cho sự phát triển của nền kinh tế.

2. Tạo lập môi trường cho sự phát triển kinh tế.

3. Điều tiết hoạt động kinh tế.

4. Kiểm tra giám sát hoạt động kinh tế.

Cụ thể:

Chức năng quản lý nhà nước về kinh tế được hiểu là những nhiệm vụ tổng

quát mà nhà nước phải thực hiện để phát huy vai trò và hiệu lực của mình.

2.2.1.Chức năng định hướng:

– Định hướng cho sự phát triển kinh tế là việc xác định con đường và hướng

dự vận động của nền kinh tế nhằm đạt đến mục đích ( mục tiêu ) nhất định.Căn cứ

vào điều kiện kinh tế – xã hội của đất nước trong từng thời kỳ.

– Chức năng định hướng:

+ Trong nền kinh tế thị trường nhà kinh doanh và tổ chức kinh tế được tự chủ

kinh doanh thường chạy theo thị trường một cách bị động, dễ gây ra thua lỗ thất bại

và đổ vỡ,gây thiệt hại cho nền kinh tế.

+ Nhà nước phải định hướng nền kinh tế phát triển theo quỹ đạo và mục tiêu

kinh tế – xã hội đã được Đảng và nhà nước định ra.Nhà nước định hướng phát triển

kinh tế và hướng dẫn các nhà kinh doanh , các tổ chức kinh tế hoạt động định hướng

theo mục tiêu chung của đất nước.

+ Nhà nước sử dụng các công cụ quản lý , cách thức và phương pháp tác động

gián tiếp .



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

II. Cơ sở lý thuyết về chức năng quản lý nhà nước về kinh tế. 4

Tải bản đầy đủ ngay(0 tr)

×