Tải bản đầy đủ - 0 (trang)
CHƯƠNG 2 NÉT ĐẶC TRƯNG TRONG VÃN HÓA KINH DOANH CỦA CÁC DOANH NGHIỆP NHẬT BẢN

CHƯƠNG 2 NÉT ĐẶC TRƯNG TRONG VÃN HÓA KINH DOANH CỦA CÁC DOANH NGHIỆP NHẬT BẢN

Tải bản đầy đủ - 0trang

Ket-noi.com

Ket-noi.com kho

kho tai

tai lieu

lieu mien

mien phi

phi

Những nét đặc trưng trong văn hóa kinh doanh của các doanh nghiệp Nhật Bản

được những cơng trình, những giá trị mang tính chất lịch sử rất có giá trị, như:

các đền, chùa, các lễ hội truyền thống...

Nét đặc trưng thứ hai, đó là ý thức tập thể và tinh kỷ luật

Đối với người Nhật tập thể ln đóng vai trò quan trọng và trước hết. Trong

công việc, trong giao tiếp người Nhủt thường gủt cái tơi sang một bên và đề cao

cái chung. Vì vậy mà điều tối kỵ là làm mất danh dự của tập thể.

Về tính kỷ luật, người Nhật Bản vốn nổi tiếng về tính kỷ luật và tổ chức.

Đức tính này bắt nguồn từ đặc trưng của xã hội Nhật Bản truyền thống: tầng lớp

cơng thương khơng có hệ tư tưởng riêng, họ coi tinh thẩn và đủo đức của các

Samurai là lý tưởng nghề nghiệp và chuẩn mực đủo đức. Vì vậy, ngày nay, cho

dù Samurai khơng còn tồn tủi như một giai cấp nữa song các giá trị tinh thẩn và

đủo đức của nó vẫn thấm sâu vào triết lý kinh doanh của người Nhật. Tinh thần

Samurai thể hiện trong nghĩa vụ của nó là duy trì trật tự xã hội, sự phục tùng kỷ

luật, tủo nên một xã hội mà tủi đó lòng nhân từ, u thương dược bảo tồn. Trước

thời Duy tân Minh Trị, giai cấp võ sĩ đủo đã có tới 700 năm cầm quyền. Do đó

mà tinh thần trọng kỷ luật cùng tinh thần trách nhiệm của giai cấp này đã ăn sâu

vào tính cách cũng như phong cách làm ăn của người Nhật.

Thứ ba, người Nhật rất tôn trọng thứ bậc và địa vị.

Có lẽ ý thức tơn trọng thứ bậc của người Nhật đã có từ rất lâu đời và vẫn

còn tồn tủi đến tận ngày nay. Điều này được thể hiện hàng ngày qua ngơn ngữ,

cách xưng hơ và hình thức chào hỏi của người Nhật. Đối với người lớn tuổi hay

ngi có địa vị thì phải dùng kính ngữ (sonkeigo), còn khi nói về mình, về gia

đình mình thì dùng khiêm tốn ngữ (kenjogo). Cách chào hỏi cũng cho ta thấy thứ

bậc cao thấp của người Nhật qua việc họ cúi gập người chào hay chỉ gật

đầu...Cũng từ đây, tinh thẩn đồn kết và lòng trung thành của người Nhật được



-30-



Những nét đặc trung trong văn hóa kinh doanh của các doanh nghiệp Nhật Bản

phát sinh và nhờ đó việc động viên cho sự thực hiện mục tiêu của đoàn thể là

tương đối dễ dàng.

Đặc trưng thứ tư: người Nhật có óc thẩm mỹ và rất tinh tế.

Người Nhật có óc thẩm mỹ rất cao, từ nhọng vật dụng đơn giản trong gia

đình cho đến việc thưởng thức nghệ thuật họ ln khiến nhọng người nước ngồi

khi đến Nhật ngạc nhiên và thán phục trước sự tinh tế của họ. óc thẩm mỹ của

người Nhật khơng chí biếu hiện qua các hiện tượng bên ngồi mà còn qua lối

suy nghĩ và cung cách làm việc của họ hàng ngày, nói rộng ra là nhân sinh quan

của họ. H ọ luôn tìm kiếm cái đẹp trong cơng việc của mình, ngi Nhật nổi

tiếng là người làm việc cần mẫn, xem công việc của cơng ty như cơng việc của

mình, ln tan tâm tận sức, nhiều khi họ làm việc không phải vì lợi ích cá nhân

của mình, họ xem cơng việc của họ không nhọng là "hoạt động kinh tế" mà còn

là "hoạt dộng thẩm mỹ" .

1



2.1.2. Những nét đặc trưng trong vãn hóa Nhật Bản

Nhật Bản là một quốc gia có tính đồng nhất về sắc dân và văn hóa. Văn hóa

Nhật có nhọng nét rất đặc trưng, độc đáo, riêng biệt, ít bị ảnh hưởng bởi tác động

bên ngồi, và rất nhiều nét văn hóa cho đến ngày nay vẫn còn rất đậm nét.

Trong cuộc sống của người Nhật, gia đình chiếm một vị thế quan trọng.

Trước thế chiến thứ hai, phần lớn người Nhật sống trong gia đình gồm ba thế hệ.

Sự liên lạc gia đình theo một hệ thống đẳng cấp khắt khe nơi đó người cha được

kính trọng và có uy quyền, còn người phụ nọ khi về nhà chồng phải tuân phục

chồng và cha mẹ chổng. Tuy vậy, cùng với sự phát triển của khoa học kỹ thuật

đời sống của người dân cũng ngày một tiến bộ và số lượng các gia đình hạt nhân

chỉ gồm bố mẹ và con cái ngày càng gia tăng, số lượng các đại gia đình cùng

chung sống giảm xuống, và số con trong một gia đình cũng giảm. Theo điều tra

1



Viemam - Japan Cooperation corporation (littp://www.v icc.net/news/delaH/van-hoa/3l 21)



-31 -



Ket-noi.com

Ket-noi.com kho

kho tai

tai lieu

lieu mien

mien phi

phi

Những nét đặc trung trong văn hóa kinh doanh của các doanh nghiệp Nhật Bản



dân số n ă m 2000 thì số người bình quân trong các gia đình Nhật Bản là khoảng

2,67 người '.

Cùng với sự thay đổi vềsố người trong gia đình, nếp sống của người Nhật

Bản cũng có nhiều thay đối. Sự phổ biến của các loại m á y m ó c gia dụng, các loại

thực phẩm ăn liề n và đông lạnh đã giải phóng người phụ n ữ k h ỏ i những công

việc n ộ i trợ hàng ngày, giúp hấ có thêm thời gian cho các hoạt động giải trí, giáo

dục và văn hóa. Các tiến bộ và công bằng xã h ộ i đã cải thiện đời sống người dân.

Mặc dù xã h ộ i Nhật Bản ngày nay đã rất tân tiến nhưng vai trò và các liên

hệ nam nữ đã được ấn định rất rõ ràng và rất ít thay đổi. D ù rằng tinh thần giải

phóng phụ n ữ đã được du nhập vào Nhật Bẳn từ cuối t h ế kỷ 19 nhưng hiện nay

trong đời sống công cộng người phụ nữ vẫn ờ vị t h ế thấp hơn nam giới và bên

ngoài xã hội, nam giới vẫn g i ữ vai trò độc tơn. Phạm v i của người phụ n ữ là các

cơng việc gia đình, còn người chồng trong gia đình sẽ là người đi k i ế m sống.

Chính vì người phụ n ữ chưa được xã h ộ i Nhạt Bản đánh giá cao nên t h u nhập

bình qn của n ữ và nam vãn còn có sự chênh lệch khá lớn.

X ã h ộ i Nhật Bản có những nét đặc biệt về giao thiệp. N g ư ờ i Nhật thường

cúi chào bằng cách gập người xuống và độ hạ thấp tùy thuộc địa vị xã h ộ i của cả

hai người. Đây là m ộ t dấu hiệu quan trấng để bày tỏ sự kính trấng. M ộ t nét

phong tục nữa là việc trao đổi danh thiếp. K h i hấ gặp mặt hay giới thiệu đểu cần

tới tấm danh thiếp và việc nhận tấm danh thiếp bằng hai tay là m ộ t cử chỉ lễ độ.

Tấm danh thiếp được i n rõ ràng và khơng được viết tay trên đó. V à nếu khơng có

danh thiếp trong lần đầu gặp g ỡ thì sẽ khơng bao g i ờ để l ạ i ấn tượng tốt với hấ .

2



Ngoài những nét dặc trưng về văn hóa nói chung, văn hóa và tính cách tiêu

dùng của người Nhật Bản cũng có những nét độc đáo. Chỉ k h i nắm rõ được



1



2



Giáo trình: N i h o n no sugata 2003 - K h o a Tiếng Nhật, Trường Đ H N g o ạ i Thương.

Bách khoa toàn thư m ở W i k i p e d i a fhlĩp://vi.wikipedia.org/wikị/)



-32-



Những nét đặc trung trong văn hóa kinh doanh của các doanh nghiệp Nhật Bản

những điểm này thì các doanh nghiệp m ớ i có thế thâm nhập được thị trường vốn

được đánh giá là đẩy tiềm nâng này '.

T h ứ nhất, thị hiếu tiêu dùng của người Nhật Bản rất đa dạng nhưng rất độc

đáo. Theo Thương vụ V i ệ t N a m tại Nhật Bản thì người tiêu dùng Nhật Bản rất

chú ý đến chất lượng hàng hóa và mức đắ tiện ích. D o người Nhật có mức sống

và thu nhập cao nên họ có những đòi hỏi rất khắt khe về chất lượng hàng hóa, kể

cả vấn đề vệ sinh, hình thức bên ngồi cũng như dịch vụ sau bán hàng. Đơi k h i

hàng hóa có những l ỗ i rất nhỏ như là: chỉ mắt vết xước trên sản phẩm do q

trình vận chuyển hay chỉ mắt sợi tóc nhỏ rơi vào sản phẩm thì họ có thể từ chối

khơng mua cả lơ hàng đó. C ó lẽ vì thế nên người tiêu dùng Nhật Bản nổi tiếng về

sự khất khe và chi li trong việc đánh giá chất lượng hàng hóa.

T h ứ hai, người tiêu dùng Nhật Bẳn rất nhạy cảm với giá tiêu dùng hàng

ngày. Bên cạnh vấn đề chất lượng, họ cũng rất quan tâm đến vấn đề giá cả, dặc

biệt là sau cuắc khủng hoảng k i n h tế những n ă m đẩu thập kỉ 90. M ắ t lý do nữa

khiến họ quan tâm đến vấn đề giá cả là do người mua chủ y ế u là những người

phụ nữ n ắ i trợ, có nhiều thời gian r ỗ i ( tình trạng phụ n ữ Nhật Bản sau k h i lấy

chồng, nghỉ việc, ở nhà làm nắi trợ vẫn còn khá phổ biến) nén h ọ có sự quan tâm

đến giá cả và sự thay đổi mẫu m ã từng ngày. T u y vậy, tâm lý thích dùng hàng

xin, đồ hiệu cho dù với giá rất cao thì vần không thay đổi nhiều so với trước đây.

T h ứ ba, người tiêu dùng Nhật rất quan tâm đến vấn đề thời trang, màu sắc

hàng hóa theo từng m ù a xn, hạ, thu, đơng. D o đó, các sản phẩm m u ố n thâm

nhập và đứng vững trên thị trường Nhật phải da dạng về chủng loại, phong phú

về m à u sắc, hơn nữa l ạ i phải thường xuyên thay đổi. Điều này được minh chứng

bằng việc trong các siêu thị ở Nhật Bản có vô số những k i ể u dáng, chủng loại

của cùng mắt loại hàng tiêu dùng.



' Tạp chí nghiên cứu Nhật Bản (http://www.ncnb.org-vn )



-33-



Ket-noi.com

Ket-noi.com kho

kho tai

tai lieu

lieu mien

mien phi

phi

Những nét đặc trung trong văn hóa kinh doanh của các doanh nghiệp Nhật Bản

T h ứ tư, m ố i q u a n tâm c ủ a n g ư ờ i N h ậ t đ ế n v ấ n đề s i n h thái ngày càng cao.

T h ư ơ n g v ụ V i ệ t N a m t ạ i N h ậ t B ả n c h o biết, g ầ n đây n g ư ờ i N h ậ t rất q u a n tâm

đến v ấ n đ ềs i n h thái. D o đ ó c ầ n phải thường xuyên c ả i t i ế n cách đóng gói sao

c h o v ừ a đẹp, v ừ a đ ơ n g i ả n g ọ n n h ẹ m à bao bì l ạ i có t h ế t ậ n d ụ n g t ừ các nguyên

l i ệ u tái sinh.

2.2. NHỮNG NÉT ĐẶC TRƯNG TRONG VÃN HÓA KINH DOANH NHẬT BẢN

Sau c h i ế n t r a n h t h ế g i ớ i l ầ n t h ứ h a i , v ớ i n h ữ n g n ắ l ự c c ủ a cả dãn t ộ c N h ậ t

B ả n đã cất cánh l ầ n t h ứ h a i ( l ầ n t h ứ nhất g ắ n l i ề n v ớ i c u ộ c D u y tán M i n h Trị )

và đưa N h ậ t B ả n thành q u ố c g i a có n ền k i n h t ế phát t r i ể n t h ứ h a i trên t h ế g i ớ i . S ự

thành công c ủ a N h ậ t B ả n có t h ể khái quát ở m ô thức: Tinh thần Nhật Bản + Kỹ

thuật phương Tây = Sự thần kỳ Nhật Bản.

Đ ể đi tìm m ộ t câu trả l ờ i c ụ t h ể và chính xác hơn, t ạ i M ỹ , các nhà nghiên

cứu đã tìm h i ể u m ố i q u a n h ệ g i ữ a hoạt đ ộ n g c ủ a d o a n h n g h i ệ p , thành t ự u c ủ a

d o a n h n g h i ệ p và n ộ i d u n g vãn hóa c ủ a d o a n h n g h i ệ p đó. H ọ n h ậ n t h ấ y r ằ n g h ầ u

hết các công t y thành cơng đ ể u d u y trì, g i ữ gìn n ền văn hóa d o a n h n g h i ệ p c ủ a

mình. C ó s ự khác b i ệ t t r o n g n ền văn hóa c ủ a các d o a n h n g h i ệ p khác n h a u n h ư n g

nhìn c h u n g v ẫ n có n h ữ n g đặc điểm c h u n g về văn hóa k i n h d o a n h c ủ a các d o a n h

n g h i ệ p N h ậ t Bản. C h ú n g t a hãy cùng nghiên c ứ u v ề n h ữ n g nét đặc trưng t r o n g

văn hóa k i n h d o a n h N h ậ t Bản, và sau đ ó sẽ tìm h i ể u m ộ t s ố m ơ hình d o a n h

n g h i ệ p N h ậ t B ả n thành công và v a i trò c ủ a văn hóa k i n h d o a n h đ ố i v ớ i n h ữ n g

thành công m à h ọ có được.

2.2.1. Những nét đặc trưng trong văn hóa kinh doanh Nhật Bản

V ă n hóa k i n h d o a n h N h ậ t B ả n có rất n h i ều nét đặc trưng khác v ớ i các q u ố c

gia khác. M ộ t t r o n g n h ữ n g nhân t ố t ạ o nên n ền văn hóa k i n h d o a n h ấ y chính là



-34-



Những nét đặc trung trong văn hóa kinh doanh của các doanh nghiệp Nhật Bản



yếu tố con người và văn hóa Nhật Bản. C ó thế khái quát về văn hóa kinh doanh

Nhật Bản qua những nét chính như sau :

1



2.2.1.1. Chọn giải pháp kình tế tối ưu



Trong các doanh nghiệp Nhật Bản, m ỗ i khi cần quyết định một vấn đề gì,

họ sẽ tiến hành theo một quy trình: trước hết người ta x e m xét bản thân lĩnh vực

nêu vấn đề rồi m ớ i đi đến nghiên cứu thực chất cạa những giải pháp nhận được.

Đ ể ra được quyết định, tất cả những ai được coi là cần thiết cho việc triển khai

thực hiện quyết định trong tương lai đều được triệu tập trong các cuộc họp, thảo

luận; tại đó h ọ x e m xét, cân nhắc m ọ i phương án nảy sinh, m ọ i biện pháp được

đưa ra để chọn một giải pháp tối ưu nhất.Trường hợp bất đồng ý kiến, h ọ sẽ phải

thỏa hiệp để đi đến một giải pháp tối ưu.

Ớ phương Tây, thơng qua quyết định có nghĩa là trả lời trực tiế p cho một

vấn đề cụ thể. Nhưng ở Nhật Bản, thể thức này rộng lớn hơn nhiều, các cơng ty

đều có tổ chức cơng đồn, và quyết định sẽ được đưa ra theo quyết định cạa tập

thể. Lựa chọn giải pháp tối ưu giúp các doanh nghiệp Nhật Bản tránh gây xung

đột giữa doanh nghiệp - xã hội, doanh nghiệp - khách hàng, doanh nghiệp doanh nghiệp đối tác, cấp trên - cấp dưới. Các quy định pháp luật hay quy c h ế

cạa doanh nghiệp thường được soạn thảo khá "lỏng l ẻ o " linh hoạt nhưng rất ít

trường hợp bị lạm dụng bởi một bên.

Yoichi Suminokura, doanh nhân nổi tiếng vượt hẳn so với đồng sự cùng thòi

bởi có tầm nhìn xa rộng và không suy nghĩ dập khuôn về thương nghiệp. Ô n g đã

thảo ra "Quy ước trên thuyền" nhằm quy định những nguyên tắc m à khách

thương, thạy thạ và những người trên tàu phải tuân theo. V à điều m à Y o i c h i

muốn nhấn mạnh và lưu ý thương nhân Nhật chính là: trong quan hệ giao dịch

thì nguyên tắc " l ợ i mình lợi người" và "chữ tín" phải được đặt lên hàng đầu.



K i n h nghiệm đ ổ i mói hoạt động quản lý k i n h doanh cùa các doanh nghiệp Nhật Bản (Phẩn ì)

nntp://www.vvsa.ip -Website H ộ i thanh niên sinh viên Việt Nam tại Nhật Bản.)

1



- 35 -



Ket-noi.com

Ket-noi.com kho

kho tai

tai lieu

lieu mien

mien phi

phi

Nhũng nét đặc trung trong văn hóa kinh doanh của các doanh nghiệp Nhật Bản

"Quy ước trên thuyề n" là cương lĩnh luân lý về



thương nghiệp của họ



Suminokura và đáng được dùng làm phương châm cho những hoạt động kinh tế

của người Nhật.

2.2.1.2. Đối nhân xử thè khéo léo

Một trong những tài sản quý giá đóng góp vào thành cơng của các doanh

nghiệp Nhật Bản phải kế đến là lòng tận tụy của cá nhân và tập thể công nhân

viên đối với công ty của họ. Đây là kết quả của chế độ tuyển chọn và đãi ngộ

nhân sự của các doanh nghiệp Nhật Bản, của việc coi trọng nhân viên và những

giá trị đóng góp của họ và của phương pháp đối nhân xổ thế rất tinh vi mà lâu

nay Nhật Bản vẫn theo đuổi.

Người Nhật vốn rất nhay cảm, tế nhị trong giao tiếp và luôn tôn trọng đối

phương nên họ không bao giờ chỉ trích thẳn% thắn nhân viên (điề u này khác biệt

so với văn hóa phương Tây) vì nếu làm như vậy sẽ làm giảm nâng suất lao động,

gây hại cho cơng ty. Gìn giữ gương mặt cho nhân viên, phát hiện, động viên

những mặt mạnh, trung hòa những mặt yếu là nhiệm vụ bắt buộc của những nhà

lãnh đạo Nhật Bản.

Người Nhật cho rằng chỉ nên khiển trách trong những trường hợp sau đây:

Nếu người bị khiển trách có uy tín và được người khiển trách kính

trọng.

Nếu người khiển trách có uy tín

Nếu lời khiển trách đưa ra trong khơng khí hòa hợp, khơng thơ bạo,

khơng gây sự đối đầu.

2.2.1.3. Phát huy tính tích cực của nhân viên

Người Nhật Bản quan niệm rằng trong bất cứ ai cũng tồn t

i cả mặt xấu và

mặt tốt, tài năng dù ít hay nhiều cũng đều nằm ở mỗi bàn tay. Vì vậy hầu hết



-36-



Những nét đặc trung trong văn hóa kinh doanh của các doanh nghiệp Nhật Bản



doanh nghiệp Nhật Bản đều coi con người là tài nguyên quý giá nhất tạo nên giá

trị gia tăng và phát triển bền vững của doanh nghiệp '. N h ư Matsushita Electric hãng k i n h doanh nhất nhì Nhật Bản với hàng điện tử gia dụng mang nhãn hiệu

như National, Panasonic.đã khẳng định: "Cần phải sản xuất con người trước

khi sản xuất sản phẩm. Con người chất lượng mới mong



sản phẩm



có chất



lượng". Tại hầu hết các doanh nghiệp Nhật Bản, m ỗ i người lao đống đều rất được

coi trọng, được đánh giá là mốt phần của doanh nghiệp giống như m ố t bố phận

trên cơ thể, và h ọ được tạo những điều kiện tốt nhất để làm việc và sáng tạo. Ở

Nhật Bản, binh quân hàng năm m ỗ i lao đống đề xuất 60 đến 80 sáng kiến hợp lý

hóa, đứng dầu t h ế giới. Bí quyết là ở chỗ người Nhật thưởng cả những sáng kiến

khơng có hiệu quả (chiếm q nửa k h o sáng kiến của họ). V à cái lý của người

Nhật chính là làm sao để thu được vàng mà khơng mất cơng tinh luyện .

2



Giám đốc hãng truyền hình Sharp cho biết cần phải thưởng cho tất cả những

ai có sáng kiến, nếu khơng sẽ làm thui chốt niềm say m ê của họ. ở hãng chúng

tôi, nhiều nguôi sau hàng loạt thất bại đã có những phát m i n h vô cùng quý giá

mang l ạ i m ố t nguồn l ợ i khổng l ổ cho hãng. Mazda là m ố t công t y xe hơi lớn t h ứ

ba ở Nhật, mốt trong 10 công ty xe hơi hàng đầu t h ế giới, m ỗ i năm xuất xưởng

chừng 10 triệu xe các loại. Sự thành công của Mazda là tôn trọng tính sáng tạo

và tinh thần d á m nghĩ dám làm của nhân viên. Công t y đã triển khai hoạt đống

kiến nghị hợp lý hóa, bình qn m ỗ i nguôi mốt n ă m đưa chừng 30 kiến nghị. T ừ

cán bố quản lý, nhân viên kỹ thuật hay người bán hàng đề rút ra bài học cho

mình từ việc làm này.

N g ư ờ i lao đống Nhật Bản vốn có ý thức kỷ luật cao, có tinh thần trách

nhiệm v ớ i công việc, hơn nữa h ọ lại được công t y coi trọng và k h u y ế n khích nên



1



"Những nét vãn hóa cần chú ý cùa doanh nghiệp Nhật" (http://www.vietnamnet.vn )



! ỉ.

*

.

?

(h»p://www.vvsa.iĩi-Weh
2



K



nl



n g h i



m



đ ổ i



m ứ i



h o i



t



<> 8. q

i ỵ kinh doanh cùa các doanh nghiệp

H ố i thanh niên sinh viên V i ệ l N i m tại Nhật Bdn.)

đ



n



u ả n



- 37 -



Nhật Bản (Phẩn ì)



Ket-noi.com

Ket-noi.com kho

kho tai

tai lieu

lieu mien

mien phi

phi

Những nét đặc trưng trong văn hóa kinh doanh của các doanh nghiệp Nhật Bản

đã củng cố lòng trung thành của họ với cơng ty. Họ có tinh thần trách nhiệm rất

cao với cơng việc của mình. Một khi có quyết định thun chuyển làm việc tại

nơi khác họ luôn sẵn sàng đi cho dù phải chia tay với gia đình trong một thời

gian dài. Với tinh thần trách nhiệm như thế, người Nhật khơng bao giờ tự hài

lòng mà ln cố hết sởc để đạt được kết quả cao hơn nữa, và họ coi vận mệnh

của cơng ty như chính vận mệnh của mình. Doanh nghiệp và người lao động

cùng phấn đấu vì sự sống còn và lớn mạnh của cơng ty.

2.2.1.4. Tổ chức sản xuất năng động, độc đáo

ở Nhật Bản, các doanh nghiệp lớn chiếm không đến 2% trong tổng số

doanh nghiệp, còn lại là doanh nghiệp vừa và nhỏ. Nhưng sự liên kết giữa chúng

thì rất đa dạng và hiệu quả. Đó là liên kết hàng ngang giữa những cơng ty mẹ

nhằm phát huy lợi thế tuyệt đối của công ty thành viên, tăng sởc cạnh tranh vào

thị trường lớn và trước đối thủ quốc tế. Dưới mỗi công ty mẹ là vô số công ty con

liên kết theo chiều dọc phát huy lợi thế tương đối của mọi thành viên, khai thác

thị trường tại chỗ, thích nghi nếu kinh tế biến động. Các doanh nghiệp Nhật Bản

luôn cơ động trong sản xuất, độc đáo trong kỹ thuật chế biến, có khả năng cải

thiện chất lượng, giảm giá thành và khai thác mặt hàng mới để luôn luôn tồn tại

và phát triển '.

Về nghệ thuật quản lý của các doanh nghiệp Nhật Bản, bí quyết nằm trong

7 chữ " s " như đã được tổng kết trong cuốn sách "Nghệ thuật quản lý Nhật Bản"

của Đại học Havard và Đại học Staníord .

2



Chiến lược (Strategy): K ế hoạch hoặc phương sách phân phối tài nguyên có

hạn để đạt tới mục tiêu dự định.



1



2



"Những nét vãn hóa cần chú ý cùa doanh nghiệp Nhật" (hĩlp://www.vietnamnet.vn )

K ỹ xảo kinh doanh cùa các c ô n g ty Nhại Bán - N X B Văn hóa thơng tin (2004), 230



-38-



Những nét đặc trưng trong văn hóa kinh doanh của các doanh nghiệp Nhật Bẩn



Kết cấu (Structure): Chỉ phương thức tổ chức là phân quyề n hay tập quyề n,

trọng thị nhân viên trực tuyến hay trọng thị nhân viên tham mưu, tức là đặc trưng

của cơ cấu tổ chức.

Chế độ (Systems): Chỉ việc thông tin trong nội bộ được truyề n đi ra sao, tức

trình tự báo cáo và sắp xếp thứ tự quy định, hình thức hội nghị...

Nhân viên (Staffy. tình trạng tổ chức và quản lý toàn bộ thành viên trong nội

bộ doanh nghiệp.

Tác phong (Style): Nó biụu thị tồn bộ tác phong, phong cách của doanh

nghiệp, hành vi của người lãnh đạo và toàn thụ nhân viên trong quá trình đạt tới

mục đích.

Kỹ năng (Skills): Chỉ sớ trường của doanh nghiệp và nhân vật chủ chốt của

nó, khả năng họ đối phó với đối thù cạnh tranh.

Mục tiêu cao nhất (Superoddinate goals): Nó là ý nghĩa trong đại hoặc quan

niệm chỉ đạo của một xí nghiệp muốn truyề n tới các thành viên, bao gồm tinh

thần, mục đích và quan niệm về giá trị cộng đồng; là mục tiêu phấn đấu của một

doanh nghiệp và các thành viên cùa nó chứ khơng chi là thành quả kinh doanh

của doanh nghiệp...

Các doanh nghiệp Nhật Bản coi trọng 3 chữ " s " cứng: chiến lược, kết cấu,

chế độ; càng coi trọng hơn 4 chữ " s " mề m: nhân viên, tác phong, kỹ năng, mục

tiêu cao nhất; đồng thòi 7 chữ " s " dung hợp lại hình thành một mạng có sức

mạnh bởi sự tương hỗ, dựa dẫm vào nhau giữa các chữ " s " ấy. Đó chính là bí

mật thành cơng của các doanh nghiệp Nhật Bản trên thị trường quốc tế.

2.2.1.5. Xí nghiệp nhu một cộng đồng sinh sống

Đặc trưng này có lẽ xuất phát từ tích cách của người Nhật, đó là tinh thần

tập thụ, tinh thần đồn kết. Và nét văn hóa này đã tạo cho các công ty một không



-39-



Ket-noi.com

Ket-noi.com kho

kho tai

tai lieu

lieu mien

mien phi

phi



Những nét đặc trưng trong văn hóa kinh doanh của các doanh nghiệp Nhật Bẩn



khí làm việc như trong một gia đình, các thành viên gắn bó v ớ i nhau chặt chẽ.

Lãnh đạo của công ty luôn quan tâm đến các thành viên. T h ậ m chí ngay cả trong

những chuyện riêng tư của họ như cưới xin, ma chay, ố m đau, sinh con...cũng

đều được lãnh đạo thăm h ỏ i chu đáo. V à vì làm việc suốt đời cho cơng t y nên

cơng nhân và người lao động sẽ được tạo điều kiện để học h ỏ i và đào tạo t ẵ

nguồn vốn của cơng ty.

V ề phía người lao động, họ cũng coi công ty - nơi họ dành 1/3, thậm chí là

1/2 thời gian trong ngày như là ngơi nhà t h ứ hai của mình, coi mơi trường làm

việc cũng chính là mơi trường sống của mình, vì thế họ sẵn sàng làm việc hết sức

mình để cùng xây dựng ngôi nhà chung, xây dựng m ộ t môi trường sống tốt đẹp.

Chính tinh thần này đã tạo nên nguồn n ộ i lực mạnh mẽ cho các doanh nghiệp

Nhật Bản.

Soichiro Honda - Chủ tịch tập đoàn Honda - là một người lãnh đạo luôn

quan tâm tới tẵng nhân viên của mình. Đ ố i với tất cả m ọ i người, ông luồn đối x ử

như người trong gia đình. Đ ặ c biệt tẵ k i n h nghiệm bản thân, ơng khuyến khích

và động viên những người khơng có đủ bằng cấp nhưng có khả năng thực sự. V ớ i

ông, cơ h ộ i là như nhau với m ọ i nhân viên. Kết quả làm việc là trên hết c h ứ

không phải là bằng cấp. Soichiro Honda làm việc không mệt m ỏ i và ơng cũng đã

truyền được tinh thẩn đó cho m ỗ i người làm tại Tập đoàn Honda. Đ ó chính là

một nguồn sức mạnh vơ hình, giá trị tinh thần to l ớ n khơng gì so sánh được, đó

cũng là một nhân tố quan trọng tạo nên thành cơng và sự trường tồn của tập đồn

cho đến ngày nay.



2.2.1.6 Chế độ tuyển dạng suốt đời.

Đây là đặc điểm nổi bật nhất của chế độ tuyển dụng và đãi n g ộ nhân sự của

Nhật Bản. Theo ông A. Urata, văn hóa truyền thống của Nhật Bản, do hoàn cảnh

sau chiến tranh t h ế giới đã tạo ra những nét đặc trưng. Đ ó là những người lao



-40-



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

CHƯƠNG 2 NÉT ĐẶC TRƯNG TRONG VÃN HÓA KINH DOANH CỦA CÁC DOANH NGHIỆP NHẬT BẢN

Tải bản đầy đủ ngay(0 tr)

×