Tải bản đầy đủ - 0 (trang)
TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

Tải bản đầy đủ - 0trang

8

cao chất lượng giáo dục lên một bước nhằm vào 3 mặt: tư tưởng đạo đức,

kiến thức văn hoá và sức khỏe … tăng cường rèn luyện thân thể và cơng tác

vệ sinh phòng bệnh trong trường học, đảm bảo từng bước giữ gìn và nâng

cao sức khoẻ học sinh” [14].

Hiến pháp Nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam quy định tại

điều 41 năm 1992 “Nhà nước và xã hội phát triển nền TDTT dân tộc, khoa

học và nhân dân. Nhà nước thống nhất quản lý sự nghiệp TDTT, quy định chế

độ GDTC bắt buộc trong trường học, khuyến khích và giúp đỡ phát triển các

hình thức TDTT tự nguyện của nhân dân, tạo các điều kiện cần thiết để không

ngừng mở rộng các hoạt động TDTT quần chúng, chú trọng hoạt động thể

thao chuyên nghiệp, bồi dưỡng các tài năng thể thao” [15].

Ngày 7/3/1995, Thủ tướng Chính Phủ ban hành Chỉ thị 133/TTg về

việc xây dựng và quy hoạch phát triển ngành TDTT và Giáo dục đào tạo. Về

GDTC trong trường học, Chỉ thị nêu rõ: “ ... Bộ Giáo dục và Đào tạo cần đặt

biệt coi trọng việc GDTC trong nhà trường, cải tiến nội dung giảng dạy

TDTT nội khóa, ngoại khóa, quy định tiêu chuẩn rèn luyện thân thể cho học

sinh ở các cấp học, có quy chế bắt buộc đối với cơng tác GDTC trong nhà

trường” [8].

Nghị quyết Đại hội Đảng cộng sản Việt Nam lần thứ VIII năm 1996 đã

khẳng định: “... Giáo dục đào tạo cùng với khoa học và công nghệ phải thực

sự trở thành quốc sách hàng đầu … chuẩn bị tốt hành trang cho thế hệ trẻ

bước vào thế kỷ 21 …” Đồng thời, Đảng cũng khẳng định: “Sự cường tráng

về thể chất là nhu cầu của bản thân con người, đồng thời là vốn quí để tạo ra

tài sản trí tuệ và vật chất cho xã hội, chăm lo cho con người về thể chất là

trách nhiệm của toàn xã hội, của các cấp, các ngành, các đoàn thể …” [13].

Để cụ thể hóa các văn bản pháp luật có tính định hướng và chỉ đạo nói

trên, Bộ Giáo dục Đào tạo đã ban hành “Quy chế giáo dục thể chất trong nhà



9

trường thuộc hệ thống giáo dục quốc dân” [2], trong đó chỉ rõ:

- Giáo dục thể chất là nội dung bắt buộc đối với học sinh, sinh viên,

được thực hiện trong hệ thống giáo dục quốc dân, từ mầm non đến đại học.

GDTC là một bộ phận quan trọng để thực hiện mục tiêu giáo dục tồn diện,

góp phần nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, đáp ứng yêu

cầu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

- Nhiệm vụ của GDTC là hình thành ở thế hệ trẻ nếp sống lành mạnh,

có tri thức, kỹ năng và phương pháp giữ gìn sức khỏe, phát triển thể lực, góp

phần thực hiện mục tiêu giáo dục đào tạo.

- Ngành giáo dục đào tạo phối hợp với ngành TDTT, y tế và các ngành

có liên quan, tạo điều kiện để tất cả các học sinh, sinh viên được học tập và

tham gia các hoạt động TDTT, tham gia các giải thi đấu thể thao.

Nội dung của hoạt động thể chất bao gồm: dạy và học mơn thể dục nội

khóa, hoạt động TDTT trong và ngồi nhà trường, tổ chức các hoạt động

ngoại khóa để bảo vệ và tăng cường sức khỏe, vệ sinh cá nhân, môi trường và

dinh dưỡng.

Dạy và học môn thể dục là hình thức GDTC cơ bản trong nhà trường,

được tiến hành chủ yếu bằng giờ học nội khóa. Nhà trường phải đảm bảo dạy

đúng, đủ nội dung và thời gian môn học theo quy định của Bộ. Nội dung

chương trình GDTC nội khóa gồm phần bắt buộc và phần tự chọn. Phần tự

chọn bao gồm các môn thể thao phù hợp với điều kiện từng trường.

Hoạt động ngoại khóa về TDTT bao gồm các hình thức: tự tập luyện,

tập luyện có hướng dẫn, tập luyện trong và ngoài nhà trường, trong các CLB

thể thao trường học.

Tóm lại, qua những chỉ thị và Nghị quyết trên cho thấy: Đảng và Nhà

nước rất coi trọng việc tăng cường sức khỏe cho nhân dân, nhất là đối với tầng

lớp học sinh, sinh viên. Trong công cuộc xây dựng và phát triển đất nước của



10

thời đại hiện nay, việc giáo dục và phát triển thể chất là một trong những biện

pháp tích cực nhất góp phần tăng cường và bảo vệ sức khỏe, cải tạo nòi giống .

1.1.1. Mục tiêu, nhiệm vụ và nội dung GDTC trong trường đại học.

Nâng cao năng lực thể lực và sức khỏe cho học sinh, sinh viên là một

trong những mục tiêu chiến lược của Đảng, Nhà nước, của ngành Giáo dục và

Đào tạo nước ta trong giai đoạn hiện nay. Để thực hiện mục tiêu giáo dục toàn

diện ở tất cả các bậc học, nhằm đáp ứng yêu cầu cơng nghiệp hóa hiện đại hóa

đất nước thì nhất thiết phải coi công tác Giáo dục thể chất trong trường học.

Đặc biệt là khối đại học, cao đẳng chuyên nghiệp vì sinh viên là những nhân

tố lực lượng nồng cốt để phát triển đất nước.

Đảng và Nhà nước ta luôn nhất quán: Về mục tiêu công tác giáo dục

thể chất và thể thao trường học nhằm góp phần thực hiện mục tiêu đào tạo đội

ngũ cán bộ khoa học kỹ thuật, quản lý kinh tế và văn hóa xã hội, phát triển hài

hòa, có thể chất cường tráng, đáp ứng u cầu chun mơn, nghề nghiệp và có

khả năng tiếp cận với thực tiễn lao động sản xuất của nền kinh tế thị trường

theo định hướng Xã Hội Chủ Nghĩa 17.

Căn cứ vào mục tiêu nêu trên, giáo dục thể chất và thể thao trong

trường học phải giải quyết ba nhiệm vụ:

- Góp phần giáo dục đạo đức xã hội chủ nghĩa, rèn luyện tinh thần tập thể,

ý thức tổ chức kỷ luật, xây dựng niềm tin, lối sống lành mạnh, tinh thần tự giác

rèn luyện thân thể, sẵn sàng phục vụ lao động sản xuất và bảo vệ Nước nhà.

- Cung cấp cho sinh viên những kiến thức lý luận cơ bản về nội dung

và phương pháp tập luyện thể dục thể thao, kỹ năng vận động và kỹ thuật cơ

bản một số mơn thể thao thích hợp. Trên cơ sở đó, bồi dưỡng khả năng sử

dụng các phương tiện để rèn luyện thân thể, tham gia tích cực vào việc tuyên

truyền và tổ chức các hoạt động thể dục thể thao của nhà trường và xã hội.

Góp phần duy trì và cũng cố sức khỏe, nâng cao trình độ thể lực cho sinh



11

viên, phát triển cơ thể hài hòa, cân đối, rèn luyện thân thể, đạt những tiêu

chuẩn thể lực qui định.

- Có thể thấy rằng, một trong những nhiệm vụ cơ bản quan trọng của

giáo dục thể chất là không ngừng nâng cao sức khỏe, nâng cao trình độ chuẩn

bị thể lực cho sinh viên, Noovicop A. D, MatsVeep L. P (1993), khẳng định:

“… thể lực còn là một trong những nhân tố quan trọng nhất, quyết định hiệu

quả hoạt động của con người, trong đó những đặc điểm cơ bản, nổi bật của

quá trình giáo dục thể chất”.

Nội dung chương trình: Quán triệt sâu sắc nội dung các nghị quyết, chỉ

thị của Đảng, Hiến pháp nước Cộng Hòa XHCN Việt Nam, các văn bản pháp

luật của chính phủ về cơng tác TDTT trong tình hình mới, cũng tiếp tục khẳng

định, cần phải khắc phục thực trạng giảm sút thể lực của sinh viên hiện nay.

Hai ngành Giáo dục - Đào tạo và TDTT đã thống nhất những nội dung, biện

pháp và hợp đồng trách nhiệm chỉ đạo, nhằm thúc đẩy nhanh và nâng cao chất

lượng GDTC cho sinh viên: “Hai ngành nhất trí xây dựng chương trình mục

tiêu, cải tiến nâng cao chất lượng GDTC”.

Với nội dung phối hợp giữa hai ngành, Bộ GD & ĐT đã chỉ đạo các

cấp giảng dạy thể dục nội khóa, theo chương trình kế hoạch có nề nếp, đảm

bảo thực hiện nghiêm túc các quy phạm đánh giá quá trình dạy – học thể dục,

quy chế GDTC sinh viên. Nghiên cứu và điều chỉnh chương trình thể dục các

cấp, thực hiện kiểm tra tiêu chuẩn rèn luyện thân thể cho sinh viên. Từng

bước áp dụng thống nhất giữa các vùng, khu vực trên toàn quốc. Điều chỉnh

và ban hành tài liệu giảng dạy, sách giáo khoa cho từng cấp. Đảm bảo cơ sở

vật chất tối thiểu để phục vụ việc thực hiện chương trình ngoại khóa, phát

động phong trào rộng khắp trong nhà trường với mục tiêu: “Mỗi sinh viên biết

chơi một môn thể thao”, chỉ đạo và cải tiến chương trình hình thức hoạt động

TDTT ngoại khóa, mở rộng mạng lưới câu lạc bộ TDTT sinh viên. Tập trung



12

hỗ trợ về cán bộ, cơ sở vật chất để cũng cố, thành lập câu lạc bộ TDTT mới,

thu hút nhiều sinh viên tham gia tập luyện.

Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành quy chế số 931/RLTC ngày

29/04/1993 về công tác GDTC trong nhà trường[9] là: “Các trường từ Mầm

non đến Đại học phải đảm bảo thực hiện dạy môn thể dục theo quy định cho

học sinh, sinh viên”. GDTC bao gồm nhiều hình thức có liên quan chặt chẽ

với nhau. Giờ học thể dục, tập luyện thể thao theo chương trình, giờ tự tập của

học sinh, sinh viên, giữ vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường. Chương trình thể

dục và các hình thức GDTC khác được sắp xếp phù hợp với trình độ sức

khỏe, giới tính và lứa tuổi. Hàng năm, sinh viên tự tập luyện thể thao ngoại

khóa ở trường, ở nhà. Nhà trường phải có kế hoạch hướng dẫn học sinh, sinh

viên tập luyện thường xuyên, tổ chức các ngày hội thể thao của trường và xây

dựng thành nề nếp truyền thống “Kiểm tra tiêu chuẩn rèn luyện thân thể theo

lứa tuổi và chỉ tiêu phát triển thể lực cho học sinh, sinh viên theo quy định

của chương trình GDTC”.

1.1.2. Tổng quan về chương trình GDTC bậc Đại học và Cao đẳng

ở Việt Nam.

Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành chương trình GDTC trong các trường

học theo quyết định số 203/QT – TDTT, ngày 23/1/1989, quyết định 3244/GT

- DT ngày 12/01/1995 và số 1262/GT - DT ngày 12/04/1997. Sau khi hồn

thành chương trình GDTC, các trường cần tổ chức cấp chứng chỉ sinh viên

theo đúng quy định tại chương 2, điều 1, khoản 1 của quy chế GD - ĐT số

14/2001/QĐ – BGD & ĐT ngày 3/5/2001. Nội dung khái quát như sau 1:

Chương trình gồm 150 tiết, với 5 học phần, tương ứng với 5 đơn vị học

trình TDTT. Mỗi đơn vị học trình TDTT được học trong một học kì, như vậy,

chương trình GDTC được tiến hành trong hai năm rưỡi đầu của chương trình

học tập.



13

Chương trình bao gồm hai phần: Phần lý thuyết 14 tiết, phần thực hành

136 tiết. Phần lý luận, được học xen kẽ vào trong các học kỳ của giai đoạn 1.

Phần thực hành, ngoài kiểm tra kỹ chiến thuật, còn phải kiểm tra lý thuyết của

mơn học.

Cuối mỗi năm học, ngoài kiểm tra lý thuyết, kỹ chiến thuật môn thể

thao đã học, sinh viên phải kiểm tra tổng điểm trung bình thể lực theo quy

định của Bộ hay tiêu chuẩn của trường. Sinh viên tích lũy điểm của 5 học

phần, trong đó có điểm “đạt” tiêu chuẩn rèn luyện thân thể (RLTT) mới được

cấp chứng chỉ mơn học.

Ngoại khóa là nội dung học tập bắt buộc của chương trình GDTC cho

sinh viên và đươc cán bộ giảng dạy TDTT quản lý.

Có thể tóm lược chương trình GDTC trong các trường đại học hiện nay

qua phân bổ thời gian (khung chương trình) cho các nội dung học tập như sau:

Bảng 1.1. Phân phối nội dung và thời gian học tập trong chương trình

GDTC của Bộ Giáo dục và Đào tạo.

TT

1

2



3

4



Nội dung

Lý luận.

Thực hành.

- Thể dục.

- Điền kinh.

- Các mơn thể thao tự chọn.

Cộng.

Ngoại khóa.

Tổng cộng.



Tổng số giờ

14

136

32

48

56

150

320

470



I

8



Năm học

II

III

6



16

20

16



16

16

22



6

8



IV



6

10



60

60

14

16

60

60

100

100

120

120

114

116

(Bộ Giáo dục và Đào tạo, 1989).



Có thể nhận thấy: nội dung học tập chính khóa phong phú, song thời

gian học 2 tiết thể dục/một tuần lại quá ít, do đó, muốn đạt hiệu quả cao, cần

phải phối hợp tốt các hình thức GDTC với nhau, đặc biệt cần có nhiều biện

pháp hiệu quả GDTC ngoại khóa để nâng cao sức khỏe cho sinh viên.



14

1.1.3. Giáo dục thể chất ở một số nước.

Bên cạnh sự khác biệt do truyền thống lịch sử và do cơ cấu quản lý Nhà

nước và xã hội, chương trình giáo dục thể chất (GDTC) trong trường học ở

nhiều nước có những yếu tố cấu trúc và tổ chức tương tự.

Nội dung chương trình thường bao gồm:

Các bài tập phát triển chung, các mơn bóng, trò chơi vận động, bơi….

Gần đây các bài tập thể dục và nhảy múa cũng được phổ biến.

Giờ học lý thuyết riêng được đưa vào chương trình khơng chỉ nhằm bồi

dưỡng kiến thức mà còn giáo dục sự ham thích, tính tự giác và kiên trì đối với

tập luyện.

Thi đấu thể thao được các nhà khoa học coi là một trong yếu tố quan

trọng của hệ thống giáo dục thể chất.

Số giờ học thể dục ở mỗi nước khác nhau, nói chung quy định khoảng

3 – 4 giờ/tuần. Nhưng trong một số trường hợp, giáo viên có thể tự quy định

số giờ học và thời gian mỗi buổi học.

Sức khỏe là vốn quý của con người và con người là vốn quý của xã hội.

Chăm lo cho con người, đầu tư cho con người thông qua công tác GDTC là

chiến lược của mỗi một quốc gia trên thế giới 39. Nhằm so sánh với công

tác GDTC ở nước ta, chúng tôi khái lược lại nội dung, hình thức và phương

pháp tổ chức giáo dục thể chất một số nước có nền GDTC tiên tiến trên thế

giới 22.

Giáo dục thể chất ở Liên Xô (trước đây).

Giáo dục thể chất trong trường đại học được thực hiện theo “Chương

trình phức hợp về giáo dục thể chất”.

Nhiệm vụ chủ yếu của chương trình:

- Giảng dạy những kỹ năng, kỹ xảo vận động quan trọng trong cuộc

sống và ứng dụng chúng trong thực tiễn.



15

- Tăng cường sức khỏe, phát triển các tố chất thể lực chủ yếu.

- Trang bị những kiến thức về vệ sinh TDTT, y học TDTT, xã hội học

TDTT… với mục đích nâng cao ý thức gìn giữ và chăm sóc sức khỏe sẵn

sàng lao động, bảo vệ tổ quốc, góp phần hình thành phẩm chất đạo đức lối

sống, niềm tin, hình thành thói quen rèn luyện thân thể hằng ngày.

Nội dung chương trình phức hợp gồm 4 phần:

- Phần 1: quy định các hoạt động TDTT trong chế độ sinh hoạt hằng

ngày ở trường: Thể dục trước giờ học, phút thể dục trong tiết học, bài tập và

trò chơi trong giờ hành chính.

- Phần 2: Quy định các tiết học TDTT cốt lõi của chương trình phức

hợp, hình thức cơ bản của GDTC. Nhiệm vụ chủ yếu là nâng cao thể lực, bồi

dưỡng kỹ năng, kiến thức, hình thành năng lực tổ chức tập luyện và tự tập

luyện, tạo tiền đề cho hình thức tập luyện ngồi giờ học.

- Phần 3: Hình thức tập luyện ngồi trời học dựa trên tính tự quản của

học sinh, dưới sự chỉ đạo của giáo viên.

- Phần 4: Quy định các hình thức hoạt động TDTT quần chúng toàn trường.

Đánh giá hiệu quả GDTC: Bằng việc đánh giá kết quả môn học thể dục

và thể thao, đánh giá mức độ hoàn thành tiêu chuẩn RLTT.

Giáo dục thể chất ở Hoa Kỳ.

Ở Hoa Kỳ, khơng có chương trình GDTT thống nhất, các Bang, các

trường học được tự do xác định nội dung GDTC cho phù hợp với điều kiện

thức tế và dựa trên những đặc điểm chung mà các Hiệp hội soạn thảo như:

đánh giá kỹ năng và kỹ xão, các kiến thức cần thiết, các quan niệm cần hiểu,

các thái độ cần hình thành, cũng như hệ thống các giá trị cần đạt được của

người tham gia GDTC.

Giáo dục thể chất ở Hungari.

Chương trình GDTC ở Hungari gồm chương trình bắt buộc chiếm 2/3



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

Tải bản đầy đủ ngay(0 tr)

×