Tải bản đầy đủ - 0 (trang)
II. Tiến trình xây dựng đơn vị kiến thức

II. Tiến trình xây dựng đơn vị kiến thức

Tải bản đầy đủ - 0trang

Tiểu luận



GVHD: PGS.TS. Phạm Xuân Quế

3. Giải quyết vấn đề



động, nếu vật chỉ chịu tác dụng của trọng lực, động năng có thể chuyển thành thế năng và ngược lại; cơ nă



3.2. Kiểm tra tính đúng đắn của giả thuyết

a. Lắp ráp và bố trí thí nghiệm:

Dụng cụ:

- 1 aMixer MGA.

- 1 bộ thí nghiệm cơ học – Động học (1 cảm biến chuyển động).



GA bằng cách gạt công tắc On/Off bên hông.

biến chuyển động với thiết bị aMixer MGA. Màn hình MGA sẽ tự động nhận dạng cảm biến.

hí nghiệm:

ng lên cao 30cm. Rồi nhấn vào biếu tượng để bắt đầu đo. Đồng thời thả tay cho quả bóng rơi tự do.

u tượng

để dừng đo ngay khi quả bóng không nảy nữa.

GA thu được đồ thị chuyển động của quả bóng. Phóng to đồ thị để phân tích.

u tượng

để chọn thời điểm quả bóng chạm đất lần 1, màn hình hiển thị khoảng cách của quả bóng đ



HV: Lê Vũ Trường Sơn



Trang 3



Tiểu luận



GVHD: PGS.TS. Phạm Xuân Quế



biểu tượng

để chọn phương pháp phân tích vi phân động học.

biểu tượng

để chọn thời điểm nảy của quả bóng, màn hình MGA sẽ hiển thị vận tốc của quả bóng tạ

c kết quả vào bảng dữ liệu và nhấn vào biểu tượng

để kết thúc quá trình đo.

và cất giữ các dụng cụ.



dụng của trọng lực, động năng có thể chuyển thành thế năng và ngược lại, và tổng của chúng, tức là cơ nă



\



III. Các phương pháp và hình thức tổ chức dạy học

- Phương pháp: Dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề.

- Hình thức tổ chức dạy học:

+ Dạy học cá nhân: Cá nhân trả lời các câu hỏi ở hoạt động 1, phát biểu định

luật bảo toàn cơ năng trong trường hợp trọng lực ở hoạt động 2.

+ Dạy học theo nhóm: tổ chức nhóm hoạt động xác định các yêu cầu ở hoạt

động 2 như sau: năng lượng của vật ở 2 vị trí (thế năng, động năng); vì sao tại vị

trí đang xét lại tồn tại hai năng lượng đó; so sánh tổng động năng và thế năng ở

hai vị trí; rút ra điều gì sau khi áp dụng cơng thức tính cơng; đưa ra phương án

thí nghiệm…

IV. Những khó khăn gặp phải trong q trình tổ chức hoạt động

- Phát hiện ra sự có mặt của công trọng lực trong trường hợp vật giảm độ cao và

tăng vận tốc trong quá trình rơi. So sánh hai cơng này.

- Thí nghiệm kiểm chứng định luật bảo toàn cơ năng.



HV: Lê Vũ Trường Sơn



Trang 4



Tiểu luận



GVHD: PGS.TS. Phạm Xuân Quế



Hoạt động 1: Kiểm tra, chuẩn bị điều kiện xuất phát. Đề xuất vấn đề

Hoạt động của học sinh

Cá nhân trả lời câu hỏi



Trợ giúp của giáo viên

- Yêu cầu học sinh viết biểu thức tính



- Wđ =



động năng và thế năng trong trọng



; Wt = mgz



trường. Từ đó viết biểu thức cơ năng.

W = Wđ + Wt =



- Yêu cầu học sinh nêu ví dụ một vật vừa



+ mgz



có động năng và có thế năng trong trọng

trường.



- Học sinh tự cho ví dụ



- Yêu cầu học sinh viết biểu thức tính

cơng của trọng lực.



- A12 =



-



=



-



- Nhận xét sự biến đổi của động năng và

thế năng của một vật rơi tự do (nghĩa là

vật chỉ chịu tác dụng của trọng lực, bỏ

qua các ngoại lực khác tác dụng lên vật)?



A12 =



-



= mgz1 – mgz2



Đặt vấn đề: Sự tăng giảm đó có tn

theo quy luật nào khơng?



Nhận xét: Khi đó vận tốc tăng dần nên

động năng tăng và độ cao giảm dần nên

thế năng giảm dần, hay có sự thay đổi

qua lại giữa động năng và thế năng.



Hoạt động 2: Xây dựng định luật bảo toàn cơ năng trong trường hợp trọng lực

Hoạt động của học sinh

Hoạt động nhóm



Trợ giúp của giáo viên

Nêu bài tốn

Trong bài tốn

viên phấn có khối

lượng m, ta xét

trường hợp viên

phấn rơi từ điểm

M có độ cao z1

tới điểm N có độ

cao z2 với vận tốc



HV: Lê Vũ Trường Sơn



Trang 5



Tiểu luận



GVHD: PGS.TS. Phạm Xuân Quế

tại các vị trí tương

ứng là v1 và v2. Bỏ qua sức cản của môi

trường.

Câu hỏi 1: Viên phấn chịu tác dụng của



- Viên phấn chịu tác dụng của trọng lực.



những lực nào? Hãy tính cơng của các lực



- Cơng của trọng lực



đó?



A12 =



-



=



-



Câu hỏi 2: Có thể tính công A12 theo cách

khác được không? Nhớ rằng trọng lực vừa

là ngoại lực vừa là lực thế.



(1)



- Mặt khác ta cũng có

A12 =



-



= mgz1 – mgz2 (2)



Do A12 (1) = A12 (2), nên

-



=

+



=



+



Có nhận xét gì về kết quả thu được?



(3)

+ mgz1 =



+ mgz2 (4)

Bằng tính tốn lí thuyết ta đã rút ra nhận



- Tổng động năng và thế năng được gọi xét như trên. Kiểm nghiệm điều này như

là Cơ năng.



thế nào?



W = Wđ + Wt



Định hướng của giáo viên:



Nhận xét



- Muốn xác định thế năng trọng trường



- Tổng động năng và thế năng tại điểm của vật tại một độ cao ta phải đo đại

M bằng tổng động năng và thế năng tại lượng nào?

điểm N.



- Muốn xác định động năng của vật tại



- Biểu thức 3 cho ta mối quan hệ giữa một độ cao z ta phải xác định được đại



HV: Lê Vũ Trường Sơn



Trang 6



Tiểu luận



GVHD: PGS.TS. Phạm Xuân Quế



động năng và thế năng. Tổng của chúng lượng nào?

là cơ năng được bảo toàn.



- Đo vận tốc bằng cách nào? Yêu cầu học

sinh đề xuất các phương án để đo vận tốc



- Phải xác định được khối lượng m của rơi của vật.

vật, độ cao z so với mốc, gia tốc trọng Giáo viên có thể gợi ý: Sử dụng bộ thí

trường g.



nghiệm Cơ học – Động học (1 cảm biến



- Phải xác định được khối lượng m của chuyển động).

vật, vận tốc của vật ở độ cao đó.



- Giáo viên tiến hành làm thí nghiệm.

* Lắp ráp và bố trí thí nghiệm:



- Học sinh tiếp nhận thông tin và suy Dụng cụ:

nghĩ các phương án.



- 1 aMixer MGA.



- Học sinh chú ý quan sát giáo viên làm - 1 bộ thí nghiệm cơ học – Động học

thí nghiệm.



(1 cảm biến chuyển động).

Lắp ráp:

- Khởi động MGA bằng cách gạt công tắc

On/Off bên hông.

- Kết nối cảm biến chuyển động với thiết

bị aMixer MGA. Màn hình MGA sẽ tự

động nhận dạng cảm biến.

* Tiến hành thí nghiệm:

- Nâng quả bóng lên cao 30cm. Rồi nhấn

vào biếu tượng



để bắt đầu đo. Đồng



thời thả tay cho quả bóng rơi tự do.



HV: Lê Vũ Trường Sơn



Trang 7



Tiểu luận



GVHD: PGS.TS. Phạm Xuân Quế



- Nhấn vào biểu tượng



để dừng đo



ngay khi quả bóng khơng nảy nữa.



- Màn hình MGA thu được đồ thị chuyển

động của quả bóng. Phóng to đồ thị để

phân tích.



HV: Lê Vũ Trường Sơn



Trang 8



Tiểu luận



GVHD: PGS.TS. Phạm Xuân Quế



- Nhấn vào biểu tượng



để chọn thời



điểm quả bóng chạm đất lần 1 màn hình

hiển thị khoảng cách của quả bóng đến

mặt cảm biến.



- Nhấn vào biểu tượng



để chọn



phương pháp phân tích vi phân động học.



HV: Lê Vũ Trường Sơn



Trang 9



Tiểu luận



GVHD: PGS.TS. Phạm Xuân Quế



- Nhấn vào biểu tượng



để chọn



thời điểm nảy của quả bóng màn hình

MGA sẽ hiển thị vận tốc của quả bóng tại

thời điểm đó.



- Ghi lại các kết quả vào bảng dữ liệu và

nhấn biểu tượng



để kết thúc quá



trình đo.



- Tắt MGA và cất giữ các dụng cụ

- Hãy phát biểu định luật bảo toàn Cơ

năng (trường hợp trọng lực)?



HV: Lê Vũ Trường Sơn



Trang 10



Tiểu luận



GVHD: PGS.TS. Phạm Xuân Quế



- Học sinh chú ý kết quả thu được từ thí

nghiệm.

- Học sinh nhận xét: W = const

- Cá nhân phát biểu

Trong quá trình chuyển động, nếu vật chỉ

chịu tác dụng của trọng lực, động năng

có thể chuyển thành thế năng và ngược

lại, và tổng của chúng, tức là cơ năng

của vật, được bảo tồn (khơng đổi theo

thời gian).



HV: Lê Vũ Trường Sơn



Trang 11



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

II. Tiến trình xây dựng đơn vị kiến thức

Tải bản đầy đủ ngay(0 tr)

×