Tải bản đầy đủ - 0 (trang)
3 Sử dụng cơ bản phần mềm Circuit Maker

3 Sử dụng cơ bản phần mềm Circuit Maker

Tải bản đầy đủ - 0trang

-



Schematic Window: Cửa sổ soạn thảo, trên đó ta sẽ thực hiện vẽ mạch.

Analysis Window: Cửa sổ hiển thị các kết quả đo đạc như áp, dòng, dạng sóng… Hai cửa

sổ Schematic và Analysis có thể có hoặc khơng tùy theo ta thay đổi (thuộc phần mô phỏng

mạch số).

1.3.2 Toolbar của CircuitMaker

Có thể thực hiện các chức năng của CircuitMaker bằng các nút nhấn trên thanh

Toolbar nằm phía trên của Schematic Window. Toolbar gồm có các thành phần được trình

bày ở hình 1.7.



3



Tên cơng

cụ



Chức năng



Tên cơng

cụ



Chức năng



Panel



Bật tắt cửa sổ panel



Rotate



Xoay thiết bị



New



Tạo bản vẽ mới



Mirror



Lật thiết bị đối xứng qua trục

đứng



Open



Mở bản vẽ đã lưu



Save



Lưu bản vẽ



Help



Trợ giúp



Print



In bản vẽ



Reset



Khởi động lại q trình mơ

phỏng



Traxmaker Tạo netlist và chạy traxmaker



10



Arrow

tool



Chọn, di chuyển các thành

phần



Analyses

setup



Thiết lập thông số mô phỏng



Wire tool



Vẽ dây nối, bus



Run

analog



Chạy, dừng mô phỏng tương

tự



Text tool



Chèn đoạn văn bản



Trace

digital



Hiển thị giá trị số của dây

dẫn



Delete tool Xóa một thành phần



Run digital Chạy, dừng mô phỏng số



Probe tool Đầu dò tín hiệu



Step digital Chạy một bước mơ phỏng số



Zoom tool Phóng to thu nhỏ bản vẽ

Fit to

window



Tile

windows



Chọn cách hiển thị các cửa sổ



Hiện toàn bộ bản vẽ trên

cửa sổ



1.3.3 Các phím nóng (hotkey), thiết lập và gỡ bỏ phím nóng

a) Các phím nóng

CircuitMaker cung cấp các phím nóng được liệt kê trong bảng 1.2. Đồng thời

cũng cho phép người dùng định nghĩa tối đa sáu mươi hai phím nóng để lấy các thiết bị

thường sử dụng, cách định nghĩa phím nóng chi tiết sẽ được trình bày ở phần sau.

Bảng 1.1: Các phím nóng của CircuitMaker



Tổ hợp

phím



Chức năng



Tổ hợp phím



Chức năng



Ctrl + A



Chọn tất cả



F3



Hiển thị tỷ lệ bình thường

(100%)



Ctrl + C



Copy



F4



Hiển thị tồn bộ bản vẽ



Ctrl + D



Nhân đôi thiết bị



F5



Thay đổi thông số bản vẽ



Ctrl + F



Tìm thành phần



F7



Vẽ lại màn hình



Ctrl + K



Hiển thị thơng số thiết

bị



F8



Thiết lập thơng số phân tích



Ctrl + L



Hiển thị thông số bản vẽ



F9



Mô phỏng số từng bước



Ctrl + M



Lật thiết bị



F10



Chạy/dừng mô phỏng



Ctrl + N



Tạo bản vẽ mới



F11



Hiển thị giá trị số



Ctrl + O



Mở bản vẽ đã lưu



Esc



Bỏ qua thao tác đang làm



Ctrl + P



In bản vẽ



Page Up

11



Phóng to bản vẽ



Ctrl +Q



Khởi động lại mô phỏng



Ctrl + R



Xoay thiết bị



Delete



Xóa thành phần đang chọn



Ctrl + S



Lưu bản vẽ



Home



Vị trí trung tâm là vị trí con

trỏ



Ctrl + V



Paste



Arrow Keys



Di chuyển thiết bị đang chọn



Ctrl + Z



Phục hồi lại thao tác



Shitft +

Insert



Di chuyển một nhóm thiết bị



F1



Page Down



Trợ giúp



F2



Thu nhỏ bản vẽ



Thay đổi tỷ lệ hiển thị



b) Thiết lập và gỡ bỏ phím





Thiết lập phím nóng



Một cách khác để lấy linh kiện từ thư viện là dùng phím nóng. Để gán phím nóng

cho một linh kiện thực hiện các bước sau:

- Bước 1:

Chọn tab Browse trong Panel, sau đó tìm và nhấp chọn linh kiện mong

muốn gán phím nóng.

- Bước 2:

Nhấn vào nút Hotkey, hộp thoại quản lý các phím nóng sẽ xuất hiện, tất cả

các phím nóng xếp theo thứ tự alphabet cùng với các linh kiện tương ứng được gán với

nó.

- Bước 3:

Assign.



Lựa chọn và nhấn phím tắt muốn gán cho linh kiện đang chọn và chọn



12



Hình 1.7: Minh họa thiết lập phím nóng cho cổng logic



Hình 1.8 mơ tả việc gán phím nóng cho cổng logic AND 2 đầu vào. Sau khi chọn

Browse, nhấp chọn linh kiện, nhấn nút Hotkey…Sau đó nhấn phím “a” gán cho cổng

AND 2 đầu vào và nhấn Assign để hoàn tất việc gán phím nóng cho linh kiện. Sau này khi

cần dùng tới linh kiện AND 2 đầu vào ta chỉ việc nhấn phím “a” để lựa chọn linh kiện.

Để thay đổi phím nóng đã gán cho linh kiện ta thực hiện bước 1 và bước 2 giống

như thao tác gán phím nóng cho linh kiện. Sau đó ở bước 3 ta nhấn chọn phím gán cho

linh kiện. Lưu ý phím nóng mới được gán phải khác với phím nóng đã gán.





Gỡ bỏ phím nóng



13



Thực hiện 3 bước như ở phần thiết lập phím nóng, cửa sổ Device HotKey

Assignments sẽ đóng lại. Sau đó chọn lại Hotkey… nhấn none ở trên cùng danh sách để

gỡ bỏ phím nóng đã thiết lập cho linh kiện.

1.3.4 Các file của CircuitMaker

CircuitMaker gồm nhiều file sử dụng cho các mục đích riêng với các phần mở

rộng như sau:

.CKT: Mạch ngun lý.

.DAT: File dữ liệu (phím nóng; đặc tả kỹ thuật của các thiết bị).

.MOD: File lưu trữ chế độ hoạt động.

.LIB: Thư viện các thiết bị.

.SUB: File các mạch con.

.SDF: Dạng sóng mơ tả file setup

1.3.5 Khái niệm sơ đồ (mạch) nguyên lý

Sơ đồ nguyên lý (schematic) cho thấy các thành phần mạch và các đường nối

giữa chúng. Các sơ đồ sử dụng đường thẳng để biểu thị các đường nối (dây) và các ký

hiệu tiêu chuẩn để biểu thị các thành phần mạch như điện trở, transistor và các mạch tích

hợp.

Người ta thường biểu diễn sơ đồ nguyên lý (schematic) một mạch điện tử theo

các khối chức năng với mục đích sao cho người khơng trực tiếp thiết kế mạch điện tử đó

khi đọc dễ dàng nắm bắt được nguyên tắc làm việc của mạch, giúp cho cơng tác bảo trì,

bảo dưỡng mạch nhanh chóng, chính xác.

Sơ đồ nguyên lý trong CircuitMaker bao gồm các ký hiệu linh kiện được dùng

trong thư viện các linh kiện, các dây nối và khung bản vẽ. Các ký hiệu linh kiện có ý

nghĩa rất quan trọng, nó có kích thước thật của một thiết bị trong thực tế và nó chứa

những dữ liệu để chạy mơ phỏng khi ta chạy chương trình mạch điện.

1.3.6 Quy trình sử dụng CircuitMaker

Việc sử dụng CircuitMaker bao gồm các quy trình như sau:

-



Vẽ mạch ngun lý.

Mơ phỏng mạch điện tử.

a) Quy trình vẽ mạch nguyên lý

+ Bước 1:



Tìm và đặt các linh kiện lên bản vẽ:



Các linh kiện trình bày trong sơ đồ được biểu diễn bởi những ký hiệu đặc biệt mà

ta lấy ra từ một thư viện có trong chương trình.

+ Bước 2:



Sắp xếp các linh kiện:



14



Để cho việc sắp xếp các linh kiện trên bản vẽ được dễ dàng ta có thể hiển thị lưới

vẽ.

Chú ý: Việc sắp xếp các linh kiện cần lưu ý tới tính thẩm mỹ, bố cục khoa học.

+ Bước 3:



Thiết lập các thông số của linh kiện (giá trị, tên,…).



+ Bước 4:



Xóa hoặc thêm linh kiện.



+ Bước 5:



Nối dây và kiểm tra các dây dẫn, nút của mạch.



b) Quy trình mơ phỏng mạch điện tử

Quy trình này sẽ giới thiệu các bước để thực hiện mô phỏng một mạch điện

(tương tự hoặc số). Sau khi cho chạy mơ phỏng, nếu có sự khơng phù hợp về các thông số

của linh kiện, cấu trúc mạch hoặc gặp lỗi ta có thể dừng chế độ mơ phỏng và quay lại màn

hình thiết kế mạch để chỉnh sửa. Chi tiết về quy trình này sẽ được trình bày ở chương 2.

1.3.7 Tìm và lấy các linh kiện

CircuitMaker cung cấp thư viện hàng ngàn các thiết bị (có thể tham khảo hướng

dẫn sử dụng các thiết bị để có thêm thơng tin). Có thể lấy các thiết bị bằng cách dùng tab

Browse hay tab Search trong cửa sổ Panel hay sử dụng phím nóng.

a) Tab Browse (hình 1.9a)

Người sử dụng có thể lựa chọn các thiết bị thơng qua tab Browse. Các thiết bị

được chia theo dạng cây phân cấp (hình 1.8a). Để tìm một thiết bị cần thực hiện các bước

sau:

+ Bước 1:



Chọn tab Browse trong Panel.



+ Bước 2:

Lựa chọn các thiết bị bằng cách chọn theo cây phân cấp (có thể chọn theo

tên, theo chức năng…).

+ Bước 3:

Nhấn đúp chuột để chọn thiết bị đưa vào vùng vẽ. Thiết bị sẽ theo con trỏ

chuột cho đến khi nào nhấn chuột trái. Trong khi đang kéo thiết bị có thể quay (nhấn phím

R) hay lật ngược (nhấn phím M) thiết bị.



15



Hình 1.8: a) Tab Browse: b) Tab Search



b) Tab Search (hình 1.9b)

Tab này cho phép tìm kiếm các thiết bị thỏa mãn điều kiện tìm kiếm. Điều kiện

này có thể là tên thiết bị hoặc phần mơ tả chức năng thiết bị có chứa các kí tự tìm kiếm.

Có thể dùng các kí tự đại diện như *. Ví dụ tìm kiếm mosfet là tìm các linh kiện

transistor trường kênh cảm ứng.

Lưu ý: Vị trí của một linh kiện trong thư viện được chỉ định bởi lớp linh kiện lớn và nhỏ

và phím nóng mặc định của nó (nếu có) bằng cách sử dụng đường dẫn:

(lớp linh kiện lớn/lớp linh kiện nhỏ/tên linh kiện] (phím nóng hoặc tổ hợp phím nóng).

Ví dụ: nguồn điện một chiều dùng pin có thể được lấy ra bằng cách truy cập theo

đường dẫn [Analog/Power/Battery] (b). Trong trường hợp này bằng việc nhấn phím “b”

giúp ta nhanh chóng lựa chọn linh kiện và chèn nó vào bản vẽ.

1.3.8 Đặt linh kiện trong bản vẽ

Sau khi đã tìm thấy linh kiện, có thể đặt chúng vào trong bản vẽ. Để đặt một linh

kiện thực hiện theo các bước sau:

+ Bước 1:



Lựa chọn linh kiện bằng các phương pháp đã nêu ở trên.



+ Bước 2:

Nhắp đúp vào tên linh kiện ở Tab Browse hoặc nhấn nút Place để đặt linh

kiện vào bản vẽ.

Sau khi đặt linh kiện vào bản vẽ ta có thể xoay, lật ngược hoặc di chuyển linh

kiện tùy thuộc vào yêu cầu của mạch điện cụ thể.



16



Hình 1.9: Minh họa đặt linh kiện vào bản vẽ



1.3.9 Di chuyển, sao chép, xóa và xoay linh kiện

a) Di chuyển (Arrow Tool

)

Công cụ Arrow cho phép lựa chọn và di chuyển các thành phần của sơ đồ, kích

cơng tắc…. Ngồi ra còn có thể nhấn đúp chuột lên một thiết bị để thực hiện một số thao

tác như thay đổi thông số thiết bị.

b) Sao chép (Coppy)

Để sao chép một linh kiện ta kích vào linh kiện đó rồi dùng tổ hợp phím Ctrl+C

để coppy và dán lên bản vẽ ta dùng tổ hợp phím Ctrl+V để paste linh kiện đó.

c) Xóa (Delete tool



)



Sử dụng cơng cụ xóa ta có thể xóa các thành phần (dây dẫn, linh kiện…) trên bản

vẽ. Chọn Delete Tool sau đó nhấn vào thành phần nào muốn xóa. Ngồi ra có thể xóa

bằng cách chọn thành phần muốn xóa bằng cơng cụ mũi tên rồi bấm phím Delete trên bàn

phím.

d) Xoay linh kiện (Rotate 90 Tool



)



Sử dụng Rotate 90 Button để xoay linh kiện ngược chiều kim đồng hồ 900. Ngồi

ra có thể xoay các linh kiện sau khi đã chọn chúng trong thư viện bằng cách nhấn phím R

hoặc nhấp chuột phải lên linh kiện và chọn Rotate 90.

Lưu ý khi xoay linh kiện thì các phần còn lại như tên chân linh kiện, nhãn và giá

trị không bị lật ngược.

1.3.10 Đi dây cho mạch

Nhấn phím phải chuột chọn Wire hiện dấu

-



Cách 1: Đi dây thủ cơng

17



. Có 2 cách đi dây:



Di chuyển dấu chữ thập đến chân linh kiện, hiện ô vuông đỏ, nháy trái để đặt

điểm đầu. Di chuyển đến chân linh kiện khác, nháy trái để đặt điểm cuối. Trên đường đi

dây, nháy trái tại bất kì điểm nào ( khơng phải chân linh kiện) để đổi chiều.

-



Cách 2: Đi dây tự động

Di chuột đến chân linh kiện, nháy tại điểm đầu đồng thời giữ phím trái chuột kéo

đến điểm cuối.

1.3.11. Thông số của các linh kiện

Người sử dụng có thể chỉnh thơng số, thơng tin liên quan đến bản vẽ, mô phỏng,

netlist và các thông số khác một cách dễ dàng. Ở trong mục này, chỉ giới thiệu những

thơng số có liên quan đến việc vẽ mạch và sử dụng trong mơ phỏng.

Để có thể điều chỉnh các thông số ta nhấn đúp chuột vào linh kiện hoặc nhấn

chuột phải và chọn Device Properties.



Hình 1.10: Hộp thoại thay đổi thơng số linh kiện



Các thuộc tính của linh kiện :

1. Device: tên của linh kiện được lưu trong thư viện.

2. Label-Value: Nếu là linh kiện thụ động sẽ hiển thị giá trị của linh kiện, nếu là

linh kiện tích cực hoặc tích hợp sẽ hiển thị tên hoặc thuộc tính của linh kiện (hình



18



1.12). Quy ước bội số hoặc ước số đơn vị của linh kiện thụ động dùng trong

CircuitMaker được cho ở bảng 1.3.



`

Hình 1.11: Thông số Label-Value của linh kiện thụ

động (a) và linh kiện tích cực (b)

Bảng 1.2: Biểu diễn bội số và ước số đơn vị đo linh kiện thụ động



Ký hiệu



Giá trị



Ký hiệu



Giá trị



T



1012



m



10-3



G



109



u



10-6



K hoặc k



103



n



10-9



p



10-12



3. Designation: dùng để phân biệt các thiết bị trong bản vẽ, như U1, U2…

4. Description: thơng tin thêm, chỉ có ý nghĩa tham khảo trong bản vẽ, khơng ảnh

hưởng mơ phỏng.

Lưu ý: bốn thuộc tính trên có thể cho hiển thị hay khơng bằng cách chọn hay bỏ

chọn Visible tương ứng.

5. Package: cách đóng gói của thiết bị ( DIP, TO…), có ý nghĩa khi vẽ mạch in.

6. Auto Designation Prefix: tiền tố tự động thêm vào phần Designation mỗi khi tạo

linh kiện mới.

7. Spice Prefix Character, Parameters, Spice Data: có ý nghĩa khi chạy Spice.

8. Bus Data: mô tả chân nào của thiết bị sẽ nối với nguồn, đất.

9. Exclude From PCB: không đưa vào netlist, thường dùng cho các thiết bị chỉ

phục vụ mơ phỏng (tạo xung…).

19



10.

Analog, digital: cho biết thiết bị có thể mô phỏng ở chế độ nào (tương tự,

số).

11.



Pin: nhấn vào sẽ hiện số thứ tự chân của thiết bị.



1.4 Ví dụ minh họa quy trình vẽ mạch điện ngun lý

Xét một mạch điện được trình bày như hình 1.13.

Đây là mạch khuếch đại mắc EC dùng transistor. Gồm có các

linh kiện như:

+ Bốn điện trở ( R1: 10kΩ, R2: 100kΩ, RE: 1kΩ, RC: 1kΩ).

+ Một transistor ( T: 2N2218A).

+ Hai nguồn đất GND.

+Hai nguồn +V 12V.



Hình 1.12: Mạch điện minh họa cho quy trình vẽ mạch nguyên lý



1.4.1 Lựa chọn và lấy linh kiện

Việc vẽ một sơ đồ là dễ dàng với trỏ và nhấp chuột. Ta xét một ví dụ đơn giản

bằng cách xây dựng mạch được cho ở trong hình 1.13. Đây là một mạch điện đơn giản

gồm có một transistor, bốn điện trở, hai nguồn điện áp một chiều và đất.

New



+ Bước 1:

Khởi động chương trình CircuitMaker, tạo file mới bằng cách chọn

File/New hoặc nhấn nút vào New trên thanh công cụ.



20



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

3 Sử dụng cơ bản phần mềm Circuit Maker

Tải bản đầy đủ ngay(0 tr)

×