Tải bản đầy đủ - 0 (trang)
III. Các phương pháp xử trí CMM

III. Các phương pháp xử trí CMM

Tải bản đầy đủ - 0trang

- Khám tại chỗ xác định vị trí chảy máu, tính chất của chảy máu, qua đó một

vài trường hợp cho phép xác định được nguyên nhân. Nhanh chóng xác định cách

cầm máu.

a) Nhét meche mũi trước

Cách làm: Lấy bấc thấm dầu parafin dài khoảng 40cm, rộng 1,5cm, đầu tự do

15cm. Dùng kẹp khuỷu nhét chỗ gập của bấc vào mũi qua ống soi mũi sâu độ 7cm.

Như vậy hai đầu bấc sẽ ở ngồi cửa mũi tạo nên hình võng. Tiếp tục nhét đoạn dài

vào hố mũi theo kiểu đèn xếp. Bắt đầu từ phía sau trên, sau rồi đến phía dưới và

cuối cùng là phía trước ra đến tận tiền đình mũi. Nên nhét chặt và khơng để khoảng

trống.



Nhét meche mũi trước

b) Nhét meche mũi sau

Nếu chảy máu nhiều, do tổn thương phía sau trên của hố mũi hoặc nhét meche

mũi trước rồi mà khơng cầm thì phải nhét meche mũi sau.

Cách làm: Trước tiên gây tê niêm mạc mũi bằng nhỏ Xylocain 6%, rồi đặt

đầu ống xông Nelaton vào hốc mũi đang chảy máu và đẩy nhẹ xuống họng. Bảo

bệnh nhân há miệng hoặc đè lưỡi, dùng kẹp lơi đầu ống xơng Nelaton ra ngồi qua

miệng. Buộc một đầu chỉ của gạc to vào ống xông Nelaton rồi kéo ngược xơng về

phía mũi. Cục gạc lơi từ miệng vào họng rồi dùng ngón tay trỏ đưa hướng cục gạc

về phía vòm mũi họng. Khi đó cầm sợi chỉ kéo căng về phía trước để cục gạc được



nút chặt ở cửa mũi sau. Nhét đầy bấc vào hố mũi như nhét bấc mũi trước. Buộc

chặt sợi chỉ vào cục gạc thứ hai ở trước cửa mũi để cố định hai cục gạc, còn đầu

chỉ còn lại lấy ra rồi cố định vào má (qua mép bệnh nhân) đểsau này lấy ra được

thuận lợi.



Nhét meche mũi sau

c) Cầm máu vùng

Khi tất cả các phương pháp trên thất bại ta tiến hành cầm máu vùng, việc lựa

chọn các phương pháp tùy thuộc vào trang thiết bị trình độ chun mơn, đơi khi là

thói quen.

- Tiêm vào ống bướm khẩu cái dung dịch Xylocain + Glyxerin 10%, hoặc các

chất gây đông máu.

- Thắt động mạch hàm trong theo đường xuyên qua xoang hàm sau phẫu thuật

Caldwell-Luc.

- Thắt động mạch sàng trước và sàng sau qua đường cạnh mũi.

- Chụp hệ động mạch cảnh gây tắc mạch chọn lọc tại nơi chảy máu.

d) Điều trị chảy máu mũi sau qua nội soi thắt động mạch bướm khẩu cái.

CMM trước thường dễ dàng được xác định và dễ dàng được kiểm soát bằng

đốt điện, trong khi đó CMM sau thường là vấn đề nan giải đối với cả bệnh nhân và

thầy thuốc. Theo truyền thống các lựa chọn điều trị bao gồm một hoặc kết hợp các

phương pháp sau: Nhét meche mũi, phẫu thuật chỉnh hình vách mũi, thắt ĐM hàm

trong, ĐM cảnh ngoài hoặc ĐM sàng trước. Ngoài tỉ lệ thất bại cao (trong khoảng



26-52%) nhét meche mũi sau gây đau và khó chịu trong q trình làm thủ thuật,

tổn thương rách xước niêm mạc hốc mũi nhiều, gây khó thở do thiếu oxy.

Các phương pháp thắt động mạch truyền thống như thắt ĐM hàm trong hoặc

thắt ĐM cảnh ngồi có tỉ lệ thất bại cao lên đến 10-15%. Các nguyên nhân dẫn đến

thất bại bao gồm tổn thương thần kinh, mạch máu có nhiều nhánh nối phụ, thất bại

trong việc xác định và thắt tất cả các nhánh. Để có thể giảm áp lực động mạch một

cách hiệu quả chỗ thắt phải càng gần vị trí chảy máu càng tốt. ĐM bướm khẩu cái

là gốc của tất cả các động mạch và nhánh nối ở xoang mũi sau, vì vậy theo lý

thuyết, thắt ĐM bướm khẩu cái là phương pháp can thiệp trực tiếp hợp lý và cho

hiệu quả tốt nhất. Thắt ĐM bướm khẩu cái qua nội soi là một phương pháp an toàn,

đơn giản và hiệu quả trong kiểm soát chảy máu mũi sau kháng trị. Hơn nữa, xét

đến tỉ lệ tai biến trong phẫu thuật rất thấp, nhiều nghiên cứu đã ghi nhận tỉ lệ thành

công của phương pháp này lên tới trên 90% mà không gây biến chứng đáng kể.

Quy trình phẫu thuật:

- Thực hiện gây mê toàn thân.

- Tiêm 1ml xylocain 1% pha thêm adrenalin 1/100000 vào lỗ khẩu cái lớn

nhằm tác động đến các nhánh tận của ĐM hàm trong đi qua hố bướm khẩu cái và

gây co mạch. Ngồi ra, tiêm một thể tích nước muối đẳng trương (3ml) vào cùng

bên để chẹn ĐM bướm khẩu cái ở trong lỗ bướm khẩu cái, làm giảm đáng kể lưu

lượng máu của ĐM bướm khẩu cái.Việc kiểm sốt tốt lưu lượng còn tạo điều kiện

thuận lợi cho việc rút bỏ bấc cũ và giúp phẫu thuật viên có thêm thời gian trước khi

thực hiện kẹp mạch chính thức.

- Sau đó bơm rửa bằng nước muối ấm 0,9%

- Có thể tìm ĐM bướm khẩu cái bằng cách: Sử dụng gạc tẩm adrenalin nhẹ

nhàng lật xoăn mũi giữa để bộc lộ khe mũi giữa, bơm rửa và hút hết máu cục ở khe

mũi giữa và lỗ xoang hàm trên. Dùng kẹp rạch một đường dài khoảng 1,5 cm để

mở rộng vào xoang. Kẹp này dùng để bấm xương giúp mở đường lật lớp niêm

mạc, tiếp tục phẫu tích giữa lớp niêm mạc và xương ra phía sau giúp bộc lộ thành



trước của lỗ bướm khẩu cái và kéo lớp niêm nhày phủ bên trên theo hướng xuống

dưới ra giữa giúp ĐM bướm khẩu cái được kéo căng và bộc lộ rõ. Sau đó ĐM

bướm khẩu cái được kẹp bằng một kẹp kim loại và đốt điện cầm máu.

- Kết thúc phẫu thuật nhét bấc mũi trước và có thể rút sau 2 ngày.

e) Điều trị toàn thân.

- Sau khi đã cầm máu cần nghỉ ngơi, yên tĩnh, đầu gối cao, nghiêng về bên

chảy máu.

- Giải thích để bệnh nhân yên tâm, tránh lo sợ, nếu cần cho thuốc an thần.

- Theo dõi huyết áp, tình trạng chảy máu, cho thuốc hạ huyết áp nếu cần.

- Cho thuốc giúp cho cầm máu tùy theo mức độ, tình trạng chảy máu.

- Các thuốc tăng đông máu tùy theo mức độ, tình trạng chảy máu .

- Nếu nặng cho truyền máu, lượng nhỏ, nhiều lần.

- Nếu phải nhét bấc mũi sau, nhét bấc nhiều lần cho kháng sinh phổ rộng,

corticoid.

- Theo dõi huyết áp, tình trạng chảy máu sát trong 30 phút đầu sau khi cầm

máu xem có dò rỉ, chảy máu tiếp, lưu ý trường hợp CMM sau bệnh nhân có

thể nuốt.

- Cần tìm ngun nhân CMM để có thể khống chế, điều trị tránh tái phát.

Bệnh nhân có tiền sử hoặc cơn tăng huyết áp, bệnh toàn thân khác như đái

tháo đường, viêm gan mạn, suy thận,… sau khi đông điện cầm máu giới

thiệu khám và điều trị theo chuyên khoa để hạn chế CMM tái phát.

IV. Kết luận : Chảy máu mũi là một cấp cứu trong chuyên ngành Tai Mũi

Họng, cần được chẩn đóan và điều trị kịp thời



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

III. Các phương pháp xử trí CMM

Tải bản đầy đủ ngay(0 tr)

×