Tải bản đầy đủ
Tính chất hai mặt của lao động sản xuất hàng hoá

Tính chất hai mặt của lao động sản xuất hàng hoá

Tải bản đầy đủ

c. Mâu thuẫn cơ bản lao động tư nhân và lao động xã hội
Trong nền SXHH luôn chứa đựng nguy cơ khủng hoảng SX thừa
bởi xuất phát từ mẫu thuẫn giữa tính 2 mặt của lao động sản xuất
Hàng hóa và nó được biểu hiện thành mâu thuẫn giữa tính tư
nhân và tính xã hội của lao động sản xuất hàng hóa. Cụ thể là:
- Sản phẩm của người sản xuất hàng hoá riêng biệt tạo ra
có thể không ăn khớp với nhu cầu tiêu dùng của xã hội. Khi sản
xuất vượt quá nhu cầu tiêu dùng của xã hội sẽ có một số hàng
hoá không bán được, tức không thực hiện được giá trị.
- Mức tiêu hao lao động cá biệt của người sản xuất hàng
hoá cao hơn so với mức tiêu hao mà xã hội chấp nhận, khi đó
hàng hoá cũng không bán được hoặc bán được nhưng không thu
hồi đủ chi phí lao động bỏ ra.
Mâu thuẫn trên mầm mống của mọi mâu thuẫn trong nền
sản xuất hàng hoá. Chính vì những mâu thuẫn ấy mà sản xuất
hàng hoá vừa vận động phát triển, vừa tiềm ẩn khả năng khủng
hoảng kinh tế.

3. Lượng giá trị hàng hóa và các nhân tố ảnh hưởng tới
lượng giá trị hàng hóa
a. Thời gian
LĐXH
cần thiết

Trình độ
thành thạo
trung bình

Là thời gian cần thiết để SX HH trong điều
kiện SX trung bình của XH(thông thường thời
gian LĐXH cần thiết gần sát với thời gian LĐ
cá biệt của người SX ra đại bộ phận HH trên
thị trường

Trình độ
trang thiết
bị trung bình

Cường độ

trung bình

Vậy, lượng giá trị hàng hóa là số lượng thời gian cần thiết để để
SX HH trong điều kiện SX trung bình của xã hội

b. Những nhân tố ảnh hưởng đến lượng giá trị của HH

Năng suất
lao động

Cường độ
lao động

Trình độ KHCN cao; Trình
độ lành nghề của người LĐ
giỏi; Trình độ tổ chức quản
lý tốt. Sẽ làm tăng NS LĐ,
Dẫn đến Lượng giá trị
Hàng hóa giảm xuống

Tăng cường độ
lao động, làm
tăng số lượng
hàng hóa. Đồng
thời tăng lượng
giá trị hàng hóa

Mức độ phức tạp
của LĐ

Trong cùng một thời gian,
LĐ phức tạp tạo ra nhiều
giá trị hơn LĐ giản đơn.
Trong trao đổi, mọi LĐ
phức tạp được qui thành
LD đơn giản trung bình

Sự giống nhau và khác nhau giữa tăng cường độ lao động và
tăng NSLĐ? Ảnh hưởng của chúng đối với giá trị của một
đơn vị HH?

Tình huống: Tại sao 1 mét vải trao được 5 kg thóc? Có phải
tỷ lệ đó là bất biến không?
- Yêu cầu làm rõ:
+ Tại sao 2 vật phẩm đó trao đổi được với nhau?
+ Thời gian lao động xã hội cần thiết là gì? Theo ví dụ trên ở phần
hàng hóa thì thời gian lao động xã hội cần thiết của hai vật phẩm
(1m vải và 5kg thóc) là bao nhiêu?
+ Trong nền kinh tế hàng hóa tỷ lệ trao đổi đó bất biến không vì
sao?
-Các nhóm theo tổ chức như cũ (6 nhóm), Nhóm 1-2 chuẩn bị nội
dung1; nhóm 3-4 chuẩn bị nội dung 2; nhóm 5-6 chuẩn bị nội
dung 3. Tất cả đều chuẩn bị vào giấy dưới sự điều hành của
nhóm trưởng và cử người báo cáo theo yêu cầu của giảng viên;
hết giờ nộp nội dung chuẩn bị cho giảng viên.
- Thời gian chuẩn bị 10 phút
- Thảo luận báo cáo trước lớp 15 phút
- Giáo viên kết luận 5 phút