Tải bản đầy đủ
Chương I : NỘI DUNG BẢN CHẤT, ĐẶC ĐIỂM CỦA QUÁ TRÌNH CÔNG NGHIỆP HOÁ - HIỆN ĐẠI HOÁ Ở VIỆT NAM.

Chương I : NỘI DUNG BẢN CHẤT, ĐẶC ĐIỂM CỦA QUÁ TRÌNH CÔNG NGHIỆP HOÁ - HIỆN ĐẠI HOÁ Ở VIỆT NAM.

Tải bản đầy đủ

CH số 11 - B1 - ĐH KTQD Chuyên Photocopy - Đánh máy - In Luận văn, Tiểu luận : 6.280.688

trỡnh chuyn i cn bn ton din cỏc hot ng sn xut, kinh doanh, dch
v v qun lý kinh t - xó hi t s dng lao ng th cụng l chớnh, sang s
dng mt cỏch ph bin sc lao ng cựng vi cụng ngh, phng tin v
phng phỏp tiờn tin, hin i da trờn s phỏt trin ca cụng ngh v tin
b khoa hc cụng ngh to ra nng sut lao ng xó hi cao.2
nh ngha trờn v c bn phn ỏnh c phm vi rng ln ca quỏ trỡnh
cụng nghip hoỏ, ch ra c cỏi ct lừi l ci bin lao ng th cụng, lc hu
thnh lao ng s dng k thut tiờn tin, hin i t ti nng sut lao
ng xó hi cao, gn c cụng nghip hoỏ vi hin i hoỏ, xỏc nh c
vai trũ ca cụng nghip v khoa hc cụng ngh trong quỏ trỡnh cụng nghip
hoỏ.
Cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ l hai khỏi nim khụng hon ton ng
nht vi nhau. Theo ngha ca t, hin i hoỏ l lm cho mt cỏi gỡ ú mang
tớnh cht ca thi i ngy nay. Hin i hoỏ nn kinh t quc dõn lm cho k
thut v cụng ngh sn xut cng nh c cu kinh t t c trỡnh tiờn
tin ca thi i, õy chớnh l khớa cnh kinh t k thut ca hin i hoỏ.
Phi núi rng a ra mt nh ngha hon chnh bao quỏt ht ni dung
phc tp ca quỏ trỡnh cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ phự hp vi thi i
ngy nay l rt khú. Cỏc hc gi trong nc v nc ngoi cho n nay vn
cha nht trớ hon ton vi nhau v bt c nh ngha no ó tng c a
ra. Song trong iu kin hin nay quan nim v cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ
dự t gúc no cng khụng ng nht vi quỏ trỡnh phỏt trin cụng nghip.
Cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ l quỏ trỡnh rng lns v phc tp, nú bao gm
nhng mt c bn sau:
- Th nht, cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ l quỏ trỡnh trang b v trang
b li cụng ngh hin i cho tt c cỏc nghnh kinh t quc dõn, trc ht l
nghnh chim v trớ trng yu. Lch s cụng nghip hoỏ trờn th gii cho thy
quỏ trỡnh cụng nghip húa gn lin vi cỏc cuc cỏch mng v k thut v
ng Cng Sn Vit Nam: Vn kin Hi ngh ln th 7 BCH Trung ng khúa VII, NXB. Chớnh
tr quc gia, H. 1994, tr. 42.
2

-5-

CH số 11 - B1 - ĐH KTQD Chuyên Photocopy - Đánh máy - In Luận văn, Tiểu luận : 6.280.688

cụng ngh.Do vy ngy nay trong quỏ trỡnh cụng nghip hoỏ vic trang b v
trang b li cụng ngh cho cỏc ngnh phi gn lin vi quỏ trỡnh hin i hoỏ
c phn cng ln phn mm ca cụng ngh.
- Th hai,quỏ trỡnh cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ khụng ch liờn quan
n phỏt trin cụng nghip m l quỏ trỡnh bao trựm tt c cỏc nghnh cỏc lnh
vc hot ng ca mt nc, nú thỳc y hỡnh thnh c cu kinh t mi hp
lý , cho phộp khai thỏc tt nht cỏc ngun lc v li th ca t nc. ú l
iu tt yu vỡ nn kinh t ca mi nc l mt th thng nht , cỏc nghnh,
cỏc lnh vc hot ng cú quan h bin chng vi nhau. S thay i nghnh
kinh t, lnh vc hot ng ny s kộo theo hoc ũi hi s thớch ng cỏc
nghnh cỏc lnh vc hot ng khỏc v ngc li.Vỡ th quỏ trỡnh cụng nghip
hoỏ, hin i hoỏ cng gn lin vi quỏ trỡnh phõn cụng li lao ng xó hi
vi nhng c im cú tớnh quy lut.
Cựng vi s phõn cụng li lao ng xó hi, c cu kinh t mi cng dn
dn oc hỡnh thnh v v trớ ca cỏc nghnh cng thay i.
- Th ba, cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ l quỏ trỡnh kinh t - k thut,
va l quỏ trỡnh kinh t - xó hi. Cụng nghip hoỏ tỏc ng n mi lnh vc
xó hi t lc lng sn xut n quan h sn xut t c s thng tng n
kin trỳc thng tng. Vic thc hin cú hiu qu ca quỏ trỡnh cụng nghip
hoỏ, hin i hoỏ s th tiờu tỡnh trng lc hu v k thut, thp kộm v kinh
t, a t nc thoỏt khi vũng lun qun nghốo nn lc hu.
- Th t, quỏ trỡnh cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ cng ng thi l quỏ
trỡnh m rng quan h kinh t quc t.Trong iu kin ngy nay nn kinh t
ca mt nc s khụng th tng trng v phỏt trin mnh nu ri votỡnh
trng úng ca, b quan to cng khụng cú c cỏc mi quan h kinh t
vi nc ngoi.
- Th nm, cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ khụng phi l mc ớch t
thõn m l mt phng thc cú tớnh ph bin thc hin mc

-6-

CH số 11 - B1 - ĐH KTQD Chuyên Photocopy - Đánh máy - In Luận văn, Tiểu luận : 6.280.688

tiờu phỏt trin mi nc. Tinh ph bin ca cụng nghip hoỏ, hin i
hoỏ th hin nhiu khớa cnh. Mt l, bn thõn cụng nghip hoỏ, hin i
hoỏ l hin tng cú tớnh ph bin, ngha l t hộm phỏt trin tr thnh
phỏt trin, t lc hu tr thnh tiờn tin hin i, cỏc nc u phi tin hnh
cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ. Hai l, mc du ni dung cỏchthc bc i ca
cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ cú tớnh c thự tu thuc vo iu kin c th
ca mi nc v bi cnh quc t tng thi k, nhng nhng ni dung c
bn núi lờn thc cht ca cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ li cú nhng nột
chung.
Túm li, t nhng vn phõn tớch trờn, cú th rỳt ra kt lun khỏi
quỏt v cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ. Trong iu kin ngy nay, bn cht
ca cụng nghip húa hin i hoỏ l quỏ trỡnh ci bin lao ng th cụng lc
hu thnh s dng k thut cụng ngh tiờn tin hin i nhm phỏt trin lc
lng sn xut v thỳc y hỡnh thnh c cu kinh t mi hp lý ss t ti
nng xut lao ng xó hi cao, cụng nghip hoỏ gn lin vi hin i húa da
trờn s phỏt trin ca cụng nghip v tin b khoa hc cụng ngh.
2.

Nhng c im c bn ca cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ Vit
Nam hin nay.
Ngy nay, cuc cỏch mng khoa hc cụng ngh hin i phỏt trin mnh

m trờn phm vi ton cu v xu th quc t hoỏ i sng kinh t ngy cng
sõu rng. Trong bi cnh ú, mụ hỡnh cụng nghip húa hn hp theo hng
hi nhp quc t t ra cú trin vng hn c, ang c nhiu nc thc hin
nhng mc khỏc nhau. Quỏ trỡnh cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ nc ta
v c bn cng ang vn ng theo mụ hỡnh cụng nghip hoỏ ú. Do vy,
cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ nc ta hin nay cú nhng c im mi so
vi trc õy:
-Th nht, cụng nghip húa gn lin vi hin i húa; kt hp cụng
ngh truyn thng vi cụng ngh hin i, tranh th i nhanh vo hin i húa
nhng khõu quyt nh.
-7-

CH số 11 - B1 - ĐH KTQD Chuyên Photocopy - Đánh máy - In Luận văn, Tiểu luận : 6.280.688

- Th hai, cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ c thc hin trong iu kin
kinh t th trng cú s qun lý ca nh nc, lỏy hiu qu kinh t xó hi lm
tiờu chun c bn.
- Th ba, cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ l s nghip ca ton dõn ca
tt c thnh phn kinh t, trong ú kinh t nh nc úng vai trũ ch o.
- Th t, cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ gn lin vi vic xõy dng nốn
kinh t m.
- Th nm, khoa hoc cụng ngh c xỏc nh l nn tng v ng
lc ca cụng nghip húa, hin i húa.
- Th sỏu, cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ phi lỏy vic phỏt huy ngun
lc con ngi lm yu t c bn cho s phỏt trin nhanh v bốn vng; cụng
nghip hoỏ, hin i hoỏ phi gn vi phỏt trin bn vng.
Túm li, cụng nghip hoỏ l hin tng cú tớnh quy lut ph bin, l
quỏ trỡnh tt yu m cỏc nc ang phỏt trin sm hay mun phi tri qua.
Nhng c im c bn trờn õy ca quỏ trỡnh cụng nghip hoỏ, hin
i hoỏ cho thỏy gi ay con ngi c t vo v trớ trung tõm ca quỏ trỡnh
cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ ; cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ do con ngi
v vỡ con ngi; con ngi khụng ch l ch th m cũn l khỏch th cn c
khai thỏc trit trong quỏ trỡnh cụng nghip húa hin i hoỏ, l i tng
m chớnh quỏ trỡnh cụng nghip húa, hin i húa phi hng vo phc v.

-8-

CH số 11 - B1 - ĐH KTQD Chuyên Photocopy - Đánh máy - In Luận văn, Tiểu luận : 6.280.688

Chng II : VAI TRề CA NGUN LC CON NGI
TRONG QU TRèNH CễNG NGHIP HO - HIN I
HểA T NC.
I.

Khỏi Nim V Ngun Lc Con Ngi
Trc khi tỡm hiu khỏi nim ngun lc con ngi cn bit khỏi nim

ngun lc. Ngun lc c hiu l ton b yu t vt cht ln tinh thn
óang v s to ra sc mnh cho s phỏt trin v trong nhng iu kin thớch
hp s thỳc y quỏ trỡnh ci bin xó hi ca mt quc gia, dõn tc.
Ngun lc con ngi l mt khỏi nim cú phm vi bao quỏt rng ln.
Hin nay cú rt nhiu ý kin khỏc nhau v khỏi nim ny. nc ta, mt s
nh khoa hc tham gia vo chng trỡnh khoa hc cụng ngh cp nh nc:
Con ngi Vit Nam - mc tiờu v ng lc ca s phỏt trin kinh tờ xó hi
mang mó s KX-07 do giỏo s, tin s khoa hc Phm Minh Hc lm ch biờn
cho rng ngun lc con ngi c hiu l s dõn v cht lng con ngi,
bao gm c th cht v tinh thn, sc kho v trớ tu, nng lc v phm cht.
(1)

Cũn trong dp gp g cỏc nh doanh nghip cỏc nh khoa hc cụng ngh cỏc

tnh thnh ph phớa Bc, nguyờn Th tng Phan Vn Khi cng khng nh:
Ngun lc con ngi bao gm c sc lao ng, trớ tu v tinh thn gn vi
truyn thng dõn tc ta.
T mt s cỏch tip cn cú th núi rng ngun lc con ngi khụng ch
l lc lng lao ng hay l ngun lao ng m l tp hp cỏc yu t. Di
dng tng quỏt Ngun lc con ngi l khỏi nim ch s dõn, c cu dõn
s v nht l cht lng con ngi vi tt c nhng c im v sc mnh
ca nú trong s phỏt trin xó hi.Vi cỏch hiu nh vy khỏi nim ngun lc
con ngi cú ni dung rng ln nú bao gm nhng mt c bn sau:

-9-

CH số 11 - B1 - ĐH KTQD Chuyên Photocopy - Đánh máy - In Luận văn, Tiểu luận : 6.280.688

-

Th nht, lch s loi ngi trc ht l lch s lao ng sn xut, vỡ

vy khớa nim ngun lc con ngi trc ht cng c biu hin ra l ngi
lao ng l lc lng lao ng, l ngun lao ng.
-

Th hai, khỏi nim ngun lc con ngi phn ỏnh khớa cnh c cu

dõn c c cu lao ng trong cỏc nghnh,cỏc vựng, c cu lao ng ó qua
o to trong cỏc lnh vc v khu vc kinh t, c cu trỡnh lao ng c cu
nguụn lao ng d tr.
-

Th ba, khỏi nim ngun lc con ngi ch yu phn ỏnh phng

din cht lng dõn s, c bit l cht lng ca lc lng lao ng trong
hin ti v trong tng lai gn.
-

Th t, khỏi nim ngun lc con ngi cú hm cha c s liờn h

tỏc ng qua li ln nhau gia cỏc yu t ni ti trong nú s nh hng qua li
gia ngun lc con ngi vi mụi trng t nhiờn v mụi trng xó hi, gia
ngun lc con ngi vi cỏc ngun lc khỏc.
-

Th nm,khỏi nim ngun lc con ngi cũn ch ra rng con ngi

c xem xột vi t cỏch mt ngun lc, ngun lc ni ti, c bn trong h
thng nhng ngun lc ca s phỏt trin xó hi.
Nh vy khi xem xột ngun lc con ngi v vai trũ ca nú l phi xem
xột n con ngi vi t cỏch va l ch th va l khỏch th ca cỏc quỏ
trỡnh kinh t xó hi.
II. Ngun Lc Con Ngi - Yu T Quyt nh S Nghip Cụng Nghip
Hoỏ, Hin i Húa
Vai trũ quyt nh c im ca ngun lc con ngi biu hin
nhng c im sau:
1. Ngun lc con ngi trong mi quan h vi cỏc ngun lc khỏc.
Nh chỳng ta ó bit yu t gi vai trũ chi phi quyt nh n s vn
ng v phỏt trin ca xó hi chớnh l lc lng sn xut. Lc lng sn xut
bao gm sc lao ng v lc lng sn xut hay núi cỏch khỏc gm yu t
con ngi v yu t vt ca quỏ trỡnh sn xut.Yu t vt õy gm t liu
- 10 -